Cấp cứu ngưng tim đột ngột là tình trạng khẩn cấp “cận kề cái chết”. Xét theo mức trung bình toàn quốc, xác suất bệnh nhân ngừng tim được cứu sống trở lại tại bệnh viện còn chưa đến 1/10. Thế nhưng, một bệnh viện ở Busan đã cứu sống hơn 4/10 bệnh nhân được đưa vào khoa cấp cứu vì ngừng tim trong năm ngoái, ghi nhận tỷ lệ hồi sinh cao gấp hơn 4 lần mức trung bình toàn quốc. Vậy rốt cuộc điều gì tạo nên khác biệt?
Trung bình toàn quốc 9,2% và con số 40% của bệnh viện này
Theo thống kê mới nhất về ngừng tim đột ngột do Cơ quan Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hàn Quốc tổng hợp, tỷ lệ sống trung bình toàn quốc của bệnh nhân ngừng tim ngoài bệnh viện được đội cấp cứu 119 vận chuyển vào viện vào khoảng 9,2%. Nghĩa là, nếu 10 người đi qua cửa khoa cấp cứu trong tình trạng tim đã ngừng đập, số người có thể xuất viện an toàn nhiều lắm cũng chỉ khoảng một người.
Trái lại, Trung tâm Cấp cứu Y tế Khu vực của Bệnh viện On ở Busan đưa ra con số hoàn toàn khác. Theo thống kê nội bộ của bệnh viện, “trong suốt năm 2025, tổng cộng có 130 bệnh nhân được đưa vào khoa cấp cứu trong tình trạng ngừng tim: trong đó 52 người hồi sinh thành công, đưa tỷ lệ hồi sinh trung bình năm lên tới 40,0%”.
Đặc biệt, khi nhìn theo từng tháng, xuất hiện những con số “đáng kinh ngạc”. Tháng 6 đạt 66,7%, tháng 9 là 53,8%, còn tháng 10 thì 5/7 người đã sống lại, ghi nhận tỷ lệ hồi sinh 71,4%. Càng về nửa cuối năm, hệ thống hồi sinh càng có xu hướng vững chắc hơn. Điều này vượt xa mức “may mắn” khi chỉ vài ca thuận lợi, mà cho thấy thành tích cao được duy trì ổn định suốt cả năm.
Hệ thống nắm giữ “thời gian vàng 4 phút”
Ngừng tim là cuộc đua quyết định trong vài phút ngay sau khi xảy ra. Thông thường, khái niệm “thời gian vàng” được hiểu là khoảng 4 phút: khoảng thời gian có thể hồi phục mà không tổn thương não. Nếu trong khoảng đó không thực hiện các can thiệp phù hợp như ép tim, sốc điện, đảm bảo đường thở..., thì dù có làm tim đập lại cũng khó tránh khỏi tổn thương não nghiêm trọng.
Phía Bệnh viện On cho biết bí quyết của tỷ lệ hồi sinh cao nằm ở “một hệ thống không để lỡ thời gian vàng”. Bác sĩ chuyên khoa y học cấp cứu túc trực 24/7, nhanh chóng quyết định theo dõi điện tâm đồ, dùng thuốc và sốc điện: điều dưỡng khoa cấp cứu cùng các kỹ thuật viên y tế chuyên môn chuẩn hóa hồi sức tim phổi (CPR) chất lượng cao thông qua huấn luyện lặp lại. Nói cách khác, họ đã xây dựng được “lộ trình nối liền không chậm trễ” cho toàn bộ quy trình: từ thời điểm bắt đầu CPR đến sốc điện, dùng thuốc, can thiệp tim mạch và các điều trị tiếp theo.
Đặc biệt, khi có bệnh nhân ngừng tim nhập viện, không chỉ khoa y học cấp cứu mà các chuyên khoa liên quan như nội tim mạch, ngoại tim mạch - mạch máu, hồi sức tích cực... cũng được gọi đồng thời theo cơ chế hội chẩn đa chuyên khoa. Thay vì một bác sĩ phải gánh tất cả, mô hình “CPR theo đội” đã được thiết lập, trong đó các bác sĩ chuyên khoa phân chia vai trò ngay trong những phút đầu tiên.
Những câu hỏi đằng sau các con số
Trên phạm vi toàn quốc, tình trạng thiếu nhân lực cấp cứu và vấn đề xã hội thường được gọi là “vòng xoay khoa cấp cứu” đã tồn tại từ lâu. Khi không tìm được bệnh viện tiếp nhận bệnh nhân nặng, xe cứu thương phải chạy vòng qua nhiều cơ sở, khiến tình trạng có thể xấu đi nhanh chóng. Với bệnh nhân ngừng tim, sự chậm trễ về thời gian như vậy dẫn đến hậu quả mang tính chí mạng.
Vì thế, giữa hai con số 9,2% và 40% về tỷ lệ sống của bệnh nhân ngừng tim là hàng loạt câu hỏi. Vì sao tỷ lệ hồi sinh khác nhau giữa các bệnh viện, cần những yếu tố nào để nâng tầm năng lực cấp cứu của một địa phương, và làm thế nào để lan tỏa các mô hình điển hình này sang những bệnh viện và khu vực khác?
Trường hợp của Bệnh viện On ít nhất gợi mở một hướng đi. Ngay cả với bệnh nhân ngừng tim mà theo thống kê “khó sống nổi đến 1/10”, nếu có hệ thống bảo đảm thời gian vàng, CPR theo đội, cơ chế hội chẩn đa chuyên khoa và lực lượng ứng trực 24/7, thì vẫn có khả năng “cứ 10 người thì có thể cứu sống lại 4 người”. Trong bối cảnh câu chuyện khủng hoảng cấp cứu địa phương liên tục được nhắc đến, con số “40%” của một bệnh viện không chỉ là thống kê, mà còn là chỉ dấu cho thấy chúng ta cần tập trung nguồn lực vào đâu.
Ông Shin Woo-sung, Giám đốc Trung tâm Cấp cứu Y tế Khu vực của Bệnh viện On (khoa y học cấp cứu), ngày 09 cho biết: “Tỷ lệ hồi sinh 40% của bệnh nhân ngừng tim không chỉ đến từ sự tận tâm của từng nhân viên y tế, mà là kết quả của một hệ thống cấp cứu vận hành liên tục 24/7 không gián đoạn”, đồng thời nhấn mạnh: “Với trách nhiệm là “thành lũy cuối cùng” bảo vệ sinh mạng người dân Busan, chúng tôi sẽ tiếp tục nâng cao năng lực ứng phó”.
