Атопийн дерматиттай хүний арьс яагаад амархан хуурайшиж, өчүүхэн цочролд ч мэдрэмтгий болдог вэ.
БНСУ-ын судлаачид арьсны хамгаалалтын саадыг хадгалдаг гол уураг болох “филаггрин(filaggrin)” буурах шинэ замыг илрүүллээ.
Ыльжи их сургуулийн Клиникийн лабораторийн шинжилгээний тэнхимийн профессор Ким Инсигийн судалгааны баг SFPQ болон S100A8 гэх хоёр уураг хоорондоо холбогдох үед филаггрин буурч, арьсны хамгаалалтын саад сулрах үйл явцыг тогтоосноо 25-нд мэдэгдэв.
Судалгааны үр дүн өнгөрсөн 7-р сарын 23-нд олон улсын эрдэм шинжилгээний сэтгүүл 〈Эсийн харилцаа ба дохиолол дамжуулалт(Cell Communication and Signaling)〉-д онлайнаар нийтлэгдсэн. Судлаач Ким Гынён, Хон Южин нар хамтран тэргүүн зохиогчоор, профессор Ким Инсиг болон Вонгван их сургуулийн профессор Ли Жисү нар харилцах зохиогчоор оролцсон.
Энэхүү амжилтаар профессор Кимийн баг Биологийн судалгааны мэдээллийн төв(BRIC)-ийн “Солонгосыг гэрэлтүүлсэн хүмүүс(Ханбитса)” жагсаалтад мөн сонгогджээ.
Арьсны чийгийг хадгалдаг “филаггрин”…атопийн үед яагаад буурдаг вэ
Филаггрин нь арьсны хамгийн гаднах хэсэг болох эвэрлэг давхаргыг бат бөх болгодог уураг юм. Арьсан дахь чийг хэт их алдагдахаас сэргийлж, гаднын цочроогч бодис арьс руу амархан нэвтрэхгүй байхад тусалдаг.
Атопийн дерматиттай өвчтөнүүдийн хувьд филаггрин дутагдах тохиолдол олон. Заримд нь филаггрин үүсгэдэг FLG генд өөрчлөлт байдаг ч ийм хувиралгүй өвчтөнүүдэд ч филаггрин буурдаг. Энэ нь үрэвсэл зэрэг бусад хүчин зүйл нөлөөлдөг гэсэн үг.
Судалгааны баг эндээс SFPQ гэх уургийн хөдөлгөөнд анхаарлаа хандуулжээ. Ердийн үед эсийн цөмд голчлон байрладаг SFPQ нь атопийн дерматитын үед цөмөөс гарч цитоплазм руу шилжсэн байна. Цитоплазмд гарсан SFPQ нь үрэвсэлтэй холбоотой S100A8 уурагтай холбогдсон. Ингэж үүссэн нь “SFPQ/S100A8 комплекс” юм.
Өвчтөний арьсны эс, эд болон атопитой төстэй дерматит үүсгэсэн хулганыг шинжилж үзэхэд, энэ комплекс их байх тусам филаггрин буурч, дерматит илүү хүнд байх хандлага ажиглагдсан.
Байгаа филаггринийг хурдан задлаад, шинээр нийлэгжих хэмжээг ч бууруулна
SFPQ/S100A8 комплекс филаггринийг бууруулах хоёр арга замтай байв.
Юуны өмнө аль хэдийн үүссэн филаггринтэй шууд холбогдон задралыг нь түргэсгэсэн. Энэ үед ажилласан механизм нь “сонгомол аутофаги” юм. Эс тодорхой уургийг сонгон устгадаг нэг төрлийн цэвэрлэгээний үйл явц.
Мөн шинэ филаггрин үүсэх процессыг саатуулсан. Комплекс эс доторх JNK дохиоллыг идэвхжүүлэхэд филаггриний нийлэгжил буурсан. Өөрөөр хэлбэл, байгаа филаггрин илүү хурдан алга болж, шинээр үүсэх хэмжээ хүртэл багассан гэсэн үг.
Судалгааны баг SFPQ яагаад эсийн цөмөөс гарч байгааг ч мөрдөн тогтоожээ. Үүний үр дүнд mTOR болон CRM1 гэх уургууд энэ шилжилтэд оролцдог нь илэрсэн.
Судлаачид лептомайцинB болон рапамицин ашиглан энэ процессыг хориглоход SFPQ ба S100A8-ийн холбогдол буурсан. Филаггриний бууралт ч бага байсан. Ийм өөрчлөлт атопитой төстэй дерматит үүсгэсэн хулгана болон өвчтөний арьсны эсүүдэд ажиглагдсан.
Одоохондоо эмчилгээний бэлдмэл гарсан гэсэн үг биш⋯шинэ бай оноосон шат
Энэ судалгаа шинэ атопийн эмчилгээний бэлдмэл гарна гэсэн утгатай биш. Учир нь өвчтөнд эмчилгээний бэлдмэл хэрэглүүлж үр нөлөө, аюулгүй байдлыг шалгасан эмнэлзүйн туршилт бус, харин өвчтөний арьсны эс ба эд, эсийн туршилт болон амьтны загвараар өвчин үүсэх механизмыг тайлбарласан судалгаа юм.
Цаашид SFPQ/S100A8 комплекс нь бодит өвчтөнүүдийн оношилгоонд ашиглахуйц нарийвчлалтай үзүүлэлт мөн эсэхийг баталгаажуулах шаардлагатай. Мөн энэ комплексийн үйлчлэлийг хориглоход атопийг аюулгүй, үр дүнтэй эмчлэх боломжтой эсэх талаар нэмэлт судалгаа хэрэгтэй.
Энэхүү судалгааны ач холбогдол нь арьсны хамгаалалтын саад алдагдах явцад шинэ эмчилгээний байг олсон явдал юм. Атопийн дерматит нь дархлааны хариу урвалын алдагдал болон арьсны хамгаалалтын саадын гэмтэл харилцан нөлөөлж, өвчнийг дордуулдаг гэж үздэг. Судалгааны баг тэдгээрийн дундаас филаггринийг бууруулдаг шинэ замыг санал болголоо.
Ыльжи их сургууль нь үйлдвэрлэл-их сургуулийн хамтын ажиллагааны санг төв болгон хэрэгжүүлэх баг байгуулж, Ыйжонбу·Новон·Тэжон дахь Ыльжи их сургуулийн эмнэлгүүдтэй хамтран дараагийн судалгааг эхлүүлнэ.
SFPQ/S100A8 комплексийг атопийн дерматитын оношилгоо эсвэл эмчилгээнд ашиглах боломжтой эсэхийг шалгаж, судалгааны хүрээг бусад харшлын өвчин рүү тэлэхээр төлөвлөж байна.
Профессор Ким Инсиг “Энэ судалгаа атопийн дерматитын үед арьсны хамгаалалтын саад сулрах шинэ механизмыг тогтоож, оношилгоо ба эмчилгээнд зориулсан шинэ байг санал болгосон нь ач холбогдолтой” гэж онцлоод, “Ыльжи их сургуулийн эмнэлэг болон дотоод, гадаадын судлаачидтай хамтран бодит өвчтөнүүдийн оношилгоо, эмчилгээнд ашиглахын тулд дараагийн судалгааг үргэлжлүүлнэ” гэж мэдэгдэв.
