Khớp háng là khớp nối giữa xương chậu và xương đùi, giữ vai trò trục trung tâm của cơ thể khi nâng đỡ trọng lượng phần thân trên. Khớp này tham gia vào hầu hết vận động thường ngày như đi bộ, chạy, leo cầu thang hay ngồi xổm. Vì vậy, khi khớp háng bị tổn thương, khả năng vận động bị hạn chế và người bệnh có thể gặp nhiều bất tiện ngay cả trong sinh hoạt cơ bản như đi lại và ngồi.
Ngay cả khi không vận động quá sức, khớp háng đôi lúc vẫn có thể bị quá tải. Chỉ cần chạy nhẹ ngoài trời hoặc chạy trên máy chạy bộ ở phòng gym cũng có thể xuất hiện đau. Đặc biệt, nếu cảm thấy đau nhói ở phía trước mông hoặc vùng bẹn, kèm theo cảm giác như bên trong khớp bị gập lại, có khả năng đó là "hội chứng chèn ép khớp háng" (Femoroacetabular impingement).
Hội chứng chèn ép khớp háng xảy ra khi một phần xương chậu hoặc xương đùi nhô ra nhiều hơn bình thường, khiến các cấu trúc xương va chạm lặp đi lặp lại mỗi khi khớp háng cử động. Va chạm kéo dài gây đau và có thể làm tổn thương các mô trong khớp như sụn.
Tình trạng này cũng gặp không ít ở nhóm người trẻ có mức vận động cao. Nghiên cứu phân tích dữ liệu yêu cầu thanh toán của Cơ quan Đánh giá và Thẩm định Bảo hiểm Y tế (HIRA), công bố trên tạp chí quốc tế “Journal of Korean Medical Science” năm 2025, cho thấy số bệnh nhân khám chữa vì hội chứng chèn ép khớp háng cao nhất ở nhóm tuổi 50, ở cả nam và nữ. Ở nam giới, số bệnh nhân ở độ tuổi đầu 20 cũng khá nhiều.
Khi nghi ngờ hội chứng chèn ép khớp háng, thay vì cố chịu đau để tiếp tục chạy hoặc tập các bài cho thân dưới, người bệnh cần giảm trước các động tác gây đau. Đặc biệt, những động tác gập khớp háng sâu hoặc xoay vào trong như ngồi xổm sâu, ngồi xếp bằng, hoặc ngồi lâu trên ghế thấp có thể làm triệu chứng nặng hơn.
Để bảo vệ sức khỏe khớp háng, thói quen tập luyện hằng ngày cũng rất quan trọng. Các va đập lặp lại hoặc tăng đột ngột khối lượng vận động không chỉ làm tăng nguy cơ hội chứng chèn ép khớp háng mà còn có thể làm tăng nguy cơ các bệnh lý khớp háng khác.
Giáo sư Jung Sang-jin, Khoa Chấn thương Chỉnh hình, Bệnh viện Myongji, cho biết: “Khớp háng có thể bị viêm bao hoạt dịch hoặc gãy xương do mỏi vì va đập lặp lại hoặc kéo giãn quá mức, và thường biểu hiện bằng cơn đau ở vùng bẹn”. Ông nhấn mạnh: “Điều quan trọng là thả lỏng khớp và cơ bằng cách giãn cơ đầy đủ trước khi vận động, đồng thời tăng mức hoạt động theo từng bước”.
Được chẩn đoán hội chứng chèn ép khớp háng không đồng nghĩa chắc chắn phải phẫu thuật. Thông thường, bác sĩ sẽ ưu tiên giảm các hoạt động gây đau và tiến hành điều trị phục hồi chức năng cùng điều trị bằng vận động. Nếu sau đó cơn đau vẫn tiếp diễn, tùy theo đánh giá của bác sĩ, có thể tiến hành điều trị bằng thuốc hoặc tiêm, và nếu triệu chứng không cải thiện dù đã điều trị không phẫu thuật, sẽ cân nhắc đến phẫu thuật.
