Nữ bệnh nhân A, 68 tuổi. Sau khi mổ viêm ruột thừa tại một bệnh viện gần nhà, bà bị thoát vị và phải trải qua hai lần mổ lại tại một bệnh viện chuyên khoa đại tràng–hậu môn, vật lộn với cơn đau. Mỗi lần phải trải qua ca mổ rạch bụng lần thứ ba, bà lại phải nằm dưỡng gần một tháng và nghiến răng chịu đựng suốt 3 tháng—lặp đi lặp lại như vậy. Thế nên cảm giác tuyệt vọng khi phát hiện một khối phồng lồi cạnh rốn vào tháng 11 năm ngoái thì thật khó tả. Thậm chí bà còn bị són phân, đến mức ra ngoài cũng trở thành nỗi sợ. Nghe con gái nói rằng “Giáo sư Lee Cheol-seung của Bệnh viện Seoul St. Mary là chuyên gia hàng đầu về phẫu thuật thoát vị tái phát”, bà đến bệnh viện nhưng lại nghe tin ông đã nghỉ việc nên có chút chán nản. Tuy vậy, sau nhiều vòng quanh co, cuối cùng bà đã gõ cửa phòng khám tại bệnh viện nơi vị giáo sư chuyển công tác.
Kết quả kiểm tra cho thấy ở 4 vị trí trong ổ bụng, đại tràng đã tách khỏi thành bụng; có 3 chỗ bị thủng; và một phần trực tràng bị đẩy lòi ra qua hậu môn. Tình trạng són phân là do sa trực tràng gây ra. Nói đúng hơn, cả trong bụng lẫn vùng dưới đều đã trở nên “tan hoang”.
“Bác sĩ còn trẻ, nhưng giải thích rất thân thiện và đầy tự tin nên tôi tin tưởng và bước lên bàn mổ.”
Bác sĩ điều trị đã hoàn tất trong 3 giờ một ca mổ khó: dùng phẫu thuật robot khâu cố định phần đại tràng bị tách vào thành bụng, gia cố bằng lưới nhân tạo (mesh), rồi thay vì cắt phần trực tràng bị lòi ra, kéo lên và khâu cố định vào thành trực tràng.
“Trước mổ tôi còn nghĩ có khi đây là những ngày cuối đời, vậy mà từ ngày hôm sau đã có thể đi lại. Ngay cả Chủ nhật bác sĩ điều trị cũng đến thăm và chăm sóc tỉ mỉ khiến tôi rất xúc động. Tôi đang sống một cuộc đời thứ hai—làm sao không giới thiệu bệnh viện và bác sĩ cho người xung quanh được? Tôi còn tích cực giới thiệu cho một người trong hội thánh, và hôm nay họ cũng đã đến bệnh viện.”
Phó giám đốc Lee Cheol-seung, bác sĩ điều trị, là chắt ngoại đời thứ tư của bác sĩ Seo Jae-pil - một nhà hoạt động độc lập và cũng là bác sĩ gốc Hàn đầu tiên tại Mỹ. Năm 2023, sau khi tạo dựng danh tiếng tại Bệnh viện Seoul St. Mary với phẫu thuật nội soi ổ bụng và phẫu thuật robot, ông chuyển về Bệnh viện Hansol do cha mình là bác sĩ Lee Dong-geun sáng lập.
Cuối thập niên 1980, khi còn là Giáo sư Ngoại khoa tại Bệnh viện Đại học Chosun, ông Lee Dong-geun đã bị chấn động bởi "thế giới của nội soi đại tràng". Một dụng cụ nội soi dài 1,5 m đi vào cơ thể và thường xuyên phát hiện các chẩn đoán sai của bác sĩ. Ông cho rằng đã đến lúc phải điều trị đúng cách các bệnh lý đại tràng và quyết định mở phòng khám tại Seoul. Nhiều người xung quanh can ngăn: “Ở nơi mở mắt ra cũng có thể bị “móc túi”, lại không có quan hệ hay học vấn danh giá, mở bệnh viện thì chưa đầy một năm sẽ phải dọn đồ quay về thôi.” Nhưng càng bị ngăn, ông càng chuẩn bị kỹ lưỡng. Ông sang Bệnh viện Tổng hợp Trung ương Bảo hiểm Xã hội Nhật Bản học phẫu thuật trĩ trong 1 tháng, rồi đào sâu “khoa học về hậu môn” tại Đại học Toronto (Canada). Khi đó, ông cùng Giáo sư Park Jae-gap - người đầu tiên chuyên sâu về đại tràng tại Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul - đến Hội Đại tràng–Hậu môn Hoa Kỳ để cố học thêm dù chỉ một điều. Ông cũng tìm đến Bệnh viện Songdo do đàn anh Đại học Chosun là bác sĩ Lee Jong-gyun mở để học quản trị, rồi năm 1990 khai trương phòng khám Ngoại khoa Lee Dong-geun tại tầng 3 và 4 của một tòa nhà thương mại 4 tầng ở Songpa-dong, khi ấy vẫn còn là một khu làng vắng vẻ.
“Tôi không rành Seoul, nhưng từng phục vụ quân y ở đây. Tầng 4 tôi bố trí 10 phòng bệnh; vì bệnh hậu môn rất cần riêng tư nên chủ yếu là phòng đơn. Ban đầu bệnh nhân không đến nên tôi lo lắng, nhưng vì số bác sĩ quá ít so với nhu cầu bệnh nhân nên chẳng mấy chốc đã lan truyền. Có lúc bệnh nhân sau mổ phải nằm cả ở phòng mổ và phòng chụp X-quang, vừa ngại vừa áy náy nên một năm sau tôi tăng số phòng bệnh lên 20.”
Nhưng càng đông bệnh nhân, ông lại càng thấy nặng lòng. Thấy nhiều người cho rằng bệnh hậu môn tự khỏi nên bỏ mặc, hoặc dựa vào mẹo dân gian khiến bệnh nặng thêm, ông lấy can đảm tìm đến các cơ quan báo chí.
“Năm 1995 tôi cứ thế tìm đến tòa soạn báo Dong-A Ilbo. Chú bảo vệ chặn lại hỏi ‘Đến làm gì?’, tôi nói ‘Tôi là bác sĩ, đến gặp Trưởng ban Khoa học’, thế là (có lẽ tưởng tôi đã hẹn trước) họ dẫn vào phòng biên tập. Trưởng ban Khoa học Lee Yong-su hỏi ‘Ông đến có việc gì?’, tôi trả lời ‘Tôi là bác sĩ, muốn viết loạt bài chuyên mục về các bệnh hậu môn như táo bón, trĩ…’.”
Trưởng ban hỏi “Ông học trường nào?”, rồi gật gù nghe chuyện và không đặt điều kiện gì, ngược lại còn nhờ: “Hãy viết thật tốt để giúp ích cho độc giả.” Khi đó sức ảnh hưởng của báo chí rất lớn, mà Dong-A Ilbo lại là tờ báo hàng đầu nên bệnh nhân từ khắp nơi đổ về. Năm 1998, bệnh viện mở rộng và khai trương với tên Bệnh viện Hansol, đồng thời mở khoa Nội tiêu hóa. Bệnh viện cũng đưa vào sử dụng thiết bị chụp cắt lớp vi tính (CT) và bắt đầu điều trị cả bệnh nhân ung thư đại tràng, ung thư trực tràng.
Mở ra kỷ nguyên nội soi ổ bụng
Giám đốc Lee lần lượt xuất bản các cuốn sách dành cho giới chuyên môn và công chúng như 〈Thực hành ngoại khoa hậu môn〉 〈Kỹ thuật phẫu thuật hậu môn và trực tràng〉 〈Chữa khỏi sạch trĩ và táo bón〉 〈Cách kiểm soát đại tràng–hậu môn〉, vừa giới thiệu bệnh và bệnh viện, vừa tham gia đầy đủ các hội chuyên ngành liên quan.
“Năm 2000, tại Hội Đại tràng–Hậu môn, tôi gặp Giáo sư Kim Seon-han khi đó đang công tác tại Bệnh viện Ansan của Đại học Korea. Lúc ấy tôi không thể tưởng tượng cuộc gặp này sẽ trở thành bàn đạp quyết định cho cú tái bứt phá của bệnh viện. Giáo sư Kim đã sang tu nghiệp tại Cleveland Clinic (Mỹ)—cái nôi của phẫu thuật đại tràng nội soi ổ bụng thế giới—và học bài bản lý thuyết lẫn kỹ thuật từ bậc thầy hàng đầu thế giới là Giáo sư Jeffrey Milsom, rồi trở về nước. Nhưng các giáo sư đàn anh lại phản đối việc đưa nội soi ổ bụng vào áp dụng nên ông ấy thở dài. Trong khi đó, những bác sĩ từng học cùng rồi quay về Nhật, Đức… thì đang bay cao….”
Giám đốc Lee gặp riêng Giáo sư Kim và đề nghị: “Hay là mở một trung tâm phẫu thuật nội soi ổ bụng tại bệnh viện chúng tôi để anh có thể mổ thỏa sức?” Giáo sư Kim đã đến Bệnh viện Hansol sau khi nghe ông nói: “Làm nội soi ổ bụng nhưng tính phí như mổ mở thì chẳng phải được sao? Dù không kiếm được tiền, tôi sẽ chịu phần thiệt—hãy mổ vì bệnh nhân.”
Trong 4 năm, Bệnh viện Hansol đã phẫu thuật nội soi ổ bụng cho khoảng 500 bệnh nhân mắc nhiều bệnh lý đại tràng, bao gồm ung thư đại tràng, và trở thành “thánh địa phẫu thuật đại tràng nội soi ổ bụng”. Giám đốc Lee mời các bậc thầy từ Mỹ, Nhật, Đức… bao gồm cả Giáo sư Jeffrey Milsom, để tổ chức “Hội thảo quốc tế Hansol”. Giáo sư Kim dẫn dắt lĩnh vực này bằng cách phát trực tiếp đồng thời cảnh mổ tới hơn 50 quốc gia, và cứ mỗi 2–3 tháng lại trình bày video phẫu thuật tại các hội nghị quốc tế. Bác sĩ từ Trung Quốc, Đài Loan, Thái Lan, Ấn Độ… đổ về, và bệnh nhân từ nhiều nước cũng tìm đến.
“Năm 2005, Giáo sư Kim nói phải quay lại trường đại học. Một mặt tôi thấy tiếc, nhưng vẫn vui vẻ vỗ tay. Ông ấy trở về trường cũ, phát triển thành bậc thầy tầm thế giới không chỉ ở nội soi ổ bụng mà cả phẫu thuật robot, rồi chuyển sang Đại học Quốc gia Malaysia.” Giám đốc Lee nói ông “rất hài lòng” khi đọc một bài phỏng vấn trong đó Giáo sư Kim chia sẻ: “Nơi nuôi dưỡng tôi là Đại học Korea, nhưng nơi gắn cho tôi đôi cánh là Bệnh viện Hansol.”
Dù Giáo sư Kim đã rời đi, Giám đốc y khoa Jeong Chun-sik—người tiếp nhận cây gậy tiếp sức—đang tạo dựng những thành tựu khác. Sau khi đào tạo tại Bệnh viện Đại học Quốc gia Kyungpook và tích lũy kinh nghiệm với vai trò bác sĩ chuyên khoa (fellow) tại Bệnh viện Asan Seoul và Bệnh viện John Radcliffe thuộc Đại học Oxford (Anh), ông Jeong đã mở ra thế giới “phẫu thuật nội soi ổ bụng một đường vào”. Khác với nội soi ổ bụng trước đây phải tạo 3–4 lỗ trên bụng, phương pháp này chỉ tạo một lỗ 1–1,5 cm quanh rốn, đưa cả camera và dụng cụ phẫu thuật vào để tiến hành. Hầu như không để lại sẹo và đau ít hơn nhiều, mang đến cho bệnh nhân một “thế giới mới”. Ông đã thực hiện cho khoảng 5.000 bệnh nhân và được các hội nghị quốc tế công nhận nhờ kết quả lâm sàng với tỷ lệ tái phát ở mức 0,1%. Từ năm 2024, Bệnh viện Hansol cũng đã tổ chức 5 lần chương trình đào tạo để hướng dẫn kỹ thuật này cho bác sĩ từ các bệnh viện khác.
Bệnh viện chuyên khoa hàng đầu về phẫu thuật robot
Tháng 3 năm 2023, việc con trai của giám đốc Lee—Giáo sư Lee Cheol-seung khi đó thuộc Trường Y Đại học Công giáo—nhậm chức Trưởng khoa Ngoại đã trở thành bệ phóng cho bước nhảy vọt lần thứ hai của bệnh viện.
“Không phải chỉ đến với tư cách con trai. Phó giám đốc Lee đã được công nhận tại Bệnh viện Seoul St. Mary là người có tay nghề xuất sắc về nội soi ổ bụng và phẫu thuật mini-robot. Anh ấy giành giải nhất trong cuộc thi kỹ thuật nội soi ổ bụng, và cùng thầy của mình nhận giải thưởng thuyết trình xuất sắc nhất tại Hội nghị Học thuật Nhiễm trùng Phẫu thuật châu Á–Thái Bình Dương. Anh ấy cũng đoạt giải poster xuất sắc nhất tại Hội Phẫu thuật Siêu âm châu Á–Thái Bình Dương. Với hơn 100 bài báo khoa học công bố ở trường đại học và tại bệnh viện chúng tôi, anh ấy là một chuyên gia còn vượt tôi.”
Phó giám đốc Lee Cheol-seung đã mở ra thế giới phẫu thuật robot tại Bệnh viện Hansol. Bệnh viện đưa vào sử dụng robot phẫu thuật mini “ArtiSential” với cấu trúc đa khớp có thể xoay 360 độ theo các hướng, mô phỏng động tác bàn tay bác sĩ và giúp phẫu thuật an toàn ở những vị trí sâu, qua đó giảm mạnh biến chứng của phẫu thuật đại tràng. Năm ngoái, Bệnh viện Hansol tiếp tục đưa vào sử dụng robot phẫu thuật một cổng SP, qua đó khẳng định vị thế bệnh viện độc tôn về phẫu thuật robot đại tràng–hậu môn.
Trong quá trình lựa chọn K-Bệnh viện tốt nhất, nhóm phóng viên của Comedydotcom đã hỏi một giáo sư tại một bệnh viện đại học rằng liệu Bệnh viện Hansol có đưa phẫu thuật robot vào để khuyến nghị các ca phẫu thuật không được bảo hiểm chi trả nhưng mang lại lợi nhuận cao cho bệnh viện hay không. Vị giáo sư trả lời: “Tôi được biết là không phải vậy. Tôi nghe rằng họ áp dụng đúng chỉ định giữa nội soi ổ bụng, mini-robot và robot Da Vinci tùy theo tình trạng bệnh nhân.”
Giám đốc Lee cũng giới thiệu: “Bệnh viện chúng tôi hoàn toàn không thực hiện các ca phẫu thuật không được công nhận và không được chi trả; ngay cả các ca được công nhận nhưng không thuộc chi trả cũng chỉ thực hiện khoảng 10%, chủ yếu cho bệnh nhân có bảo hiểm bồi hoàn.”
Bệnh viện Hansol liên tục được công nhận là bệnh viện chuyên khoa đại tràng–hậu môn kể từ khi được Bộ Y tế và Phúc lợi Hàn Quốc lựa chọn là bệnh viện chuyên khoa ngoại khoa vào năm 2005. Năm 2008, bệnh viện được Cơ quan Đánh giá & Thẩm định Bảo hiểm Y tế (HIRA) chọn là “bệnh viện phẫu thuật ung thư đại tràng tốt”. Năm 2010, bệnh viện được chọn là “bệnh viện có số ngày nằm viện ngắn nhất toàn quốc đối với ung thư đại tràng–trực tràng”.
Dù đã ở tuổi 70, giám đốc Lee vẫn dốc sức cho nghiên cứu và khám chữa bệnh không kém con trai. Vừa điều hành bệnh viện, ông vẫn duy trì lịch làm việc: khám 6 buổi sáng mỗi tuần và mổ vào buổi chiều, mỗi tuần khám khoảng 400 bệnh nhân và phẫu thuật khoảng 20 ca.
Năm 2020, ông xuất bản cuốn “Thực hành phẫu thuật trực tràng–hậu môn (Practices of Anorectal Surgery)” tại nhà xuất bản khoa học chuyên ngành tầm thế giới “Springer”, và năm sau đó tại Singapore cũng xuất bản bản tiếng Trung của cuốn sách này. Bác sĩ từ Nhật Bản, Singapore, Mông Cổ… đọc sách rồi tìm đến bệnh viện để xin “chỉ giáo một chiêu”, và thông qua liên kết với nhiều hội thảo, khoảng hơn 30 bác sĩ nước ngoài đã học kỹ thuật phẫu thuật tại Bệnh viện Hansol. Những bác sĩ này đang gửi các bệnh nhân khó điều trị đến đây. Tuy nhiên, giám đốc Lee khẳng định: “Không có phương pháp điều trị thần kỳ nào tại Hansol.”
“Một số rất ít bệnh viện quảng cáo “điều trị thần tốc kỳ diệu xuất viện trong một ngày” cho trĩ, rò hậu môn… nhưng thực tế có vẻ là do không có bác sĩ trực hoặc thiếu phòng bệnh nên phải cho bệnh nhân ra viện. Chỉ riêng rò hậu môn thôi cũng phải tìm đủ mọi đường rò, không bỏ sót lỗ nào và bịt lại; sơ suất là có thể bỏ sót. Y học phát triển cùng với thiết bị tối tân, nhưng đồng thời, sự khiêm nhường trước bệnh tật và việc điều trị tỉ mỉ cho bệnh nhân cũng quan trọng không kém. Đó cũng là lý do đội ngũ y tế phải luôn giữ “sợi dây căng thẳng” trong phòng khám và phòng mổ. Bản thân tôi khi mổ trĩ, rò hậu môn cũng luôn thận trọng để dù chỉ một chút cũng không làm tổn thương cơ thắt.”
