Huyết khối có thể hình thành dễ hơn nhiều người tưởng. Khi đồng thời xuất hiện các điều kiện như ngồi lâu không vận động, dòng máu lưu thông chậm lại hoặc mạch máu bị tổn thương…, máu có thể đông lại và tạo thành khối. Điều đáng lo là, nếu huyết khối theo cách này cản trở dòng máu hoặc gây tắc mạch, tình trạng nguy kịch có thể xảy ra chỉ trong chớp mắt. Dưới đây là những thực phẩm có thể hỗ trợ phòng ngừa huyết khối.
Bác sĩ y học cổ truyền Kim So-hyung gần đây đăng trên kênh YouTube của mình một video với chủ đề “Huyết khối đáng sợ hơn ung thư, những thực phẩm tốt nhất giúp xóa sạch”.
Bác sĩ Kim nói: “Huyết khối, thường được gọi là ‘cục máu’, đáng sợ vì có thể ập đến bất ngờ hơn cả ung thư”, đồng thời cảnh báo: “Nếu huyết khối lên não sẽ gây nhồi máu não; lên tim sẽ gây nhồi máu cơ tim; lên phổi sẽ trở thành thuyên tắc phổi có thể dẫn tới đột tử”.
Natto và cheonggukjang: nattokinase giúp phân giải huyết khối
Bác sĩ Kim nhắc đến “nattokinase”, một thành phần có trong natto và cheonggukjang. Ông giải thích: “Trong lớp chất nhầy dạng sợi xuất hiện khi khuấy natto có chứa nattokinase”, và nói thêm: “Ở đây có nhiều enzyme phân giải huyết khối tự nhiên”. Ông cũng nhấn mạnh: “Vì enzyme này chỉ hình thành từ đậu nành đã lên men, nên việc ăn đậu nành lên men là quan trọng”.
Nattokinase là enzyme được tạo ra trong quá trình đậu nành lên men. Enzyme này có tác dụng phân giải “fibrin”, một loại protein cấu thành huyết khối. Khi máu đông, fibrin hình thành như một mạng lưới, giữ các tế bào máu lại để tạo huyết khối; và nattokinase có khả năng tác động đến quá trình phân giải fibrin này.
Trên thực tế, nhóm nghiên cứu của Trường Đại học Y Miyazaki (Nhật Bản) cho người trưởng thành khỏe mạnh sử dụng nattokinase và ghi nhận sự thay đổi theo hướng tăng hoạt tính tiêu sợi huyết của máu.
Hạt tía tô và dầu tía tô: omega-3 giúp ngăn viêm mạn tính
Hạt tía tô và dầu tía tô rất giàu axit alpha-linolenic (ALA), một loại axit béo omega-3 có nguồn gốc thực vật. Một phần ALA trong cơ thể được chuyển hóa thành EPA và DHA, có thể ảnh hưởng đến phản ứng viêm và chức năng tiểu cầu… Tiểu cầu kết dính với nhau để cầm máu khi mạch máu bị tổn thương, nhưng nếu hoạt hóa quá mức có thể thúc đẩy hình thành huyết khối.
Bác sĩ Kim nói: “Huyết khối không đơn thuần là máu vón lại, mà là tình trạng viêm mạn tính hình thành ở thành mạch”, đồng thời nhấn mạnh: “Lúc này cần bổ sung omega-3, vốn được gọi là ‘người dọn dẹp’ của mạch máu; và hạt tía tô là thứ chứa thành phần này dồi dào nhất”.
Cũng có nghiên cứu xem xét tác dụng của dầu tía tô. Theo nghiên cứu mà nhóm tác giả từ Đại học Khoa học và Công nghệ Seoul và Đại học Khoa học CHA công bố năm 2026 trên tạp chí quốc tế 《Dinh dưỡng và Chức năng (Food & Function)》, những người hút thuốc nhưng khỏe mạnh khi dùng dầu tía tô 4.8g mỗi ngày trong 8 tuần đã tăng nồng độ ALA và EPA trong máu. Ngoài ra, một số chỉ dấu liên quan đến hoạt hóa tiểu cầu và viêm cũng ghi nhận thay đổi tích cực.
Tần ô và rau bina: folate giúp tái xử lý độc tố trong mạch máu
Bác sĩ Kim cho biết: “Thành phần giúp tái xử lý độc tố trong mạch máu một cách an toàn là ‘folate’”, và nói thêm: “Trong các loại thực phẩm, tần ô và rau bina là những thứ giàu folate nhất”.
Folate dồi dào trong các loại rau xanh như tần ô và rau bina là dưỡng chất cần thiết để chuyển hóa “homocysteine” trong máu. Homocysteine được tạo ra trong quá trình cơ thể chuyển hóa methionine, một axit amin cấu thành protein. Tuy nhiên, nếu nồng độ trong máu tăng quá cao, nó có thể gây ảnh hưởng xấu đến chức năng nội mô mạch máu và trở thành yếu tố làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối cũng như các bệnh tim mạch và mạch máu não.
Tất nhiên, không thể phòng ngừa hoàn toàn huyết khối chỉ bằng một vài loại thực phẩm cụ thể. Tuy vậy, sức khỏe mạch máu phụ thuộc nhiều vào chế độ ăn cân bằng; vì thế, kết hợp thực phẩm giàu dinh dưỡng với vận động sẽ giúp ích cho việc phòng ngừa huyết khối.
