Theo dữ liệu Cơ quan Đăng ký Ung thư Trung ương Hàn Quốc công bố vào tháng 1 năm nay, tại Hàn Quốc, ung thư dạ dày ghi nhận 28.943 ca mắc mới (năm 2023) tính gộp cả nam và nữ. Con số này chiếm 10% tổng số ca ung thư, xếp thứ 5. Số bệnh nhân nam là 19.295 người, đứng thứ 3 trong các loại ung thư ở nam giới. Nữ là 9.648 người, đứng thứ 5 trong các loại ung thư ở nữ giới. Ung thư dạ dày từng đứng số 1 trong thời gian dài về tổng số ca ung thư, nhưng gần đây có xu hướng giảm nhờ hạn chế đồ ăn mặn - đồ ăn cháy và nhờ tầm soát nội soi dạ dày. Tuy vậy, tỷ lệ sống của bệnh nhân nữ dưới 50 tuổi thấp đang được nêu lên như một thách thức.
Ung thư dạ dày ở phụ nữ trung niên: Lý do khó phát hiện sớm và điều trị phức tạp?
Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ sống của bệnh nhân nữ dưới 50 tuổi mắc ung thư dạ dày thấp hơn nam giới. Nhóm nghiên cứu thuộc Khoa Tiêu hóa, Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul Bundang cho biết: với bệnh nhân nữ ung thư dạ dày, ở nhóm từ 60 tuổi trở lên, tỷ lệ sống cao hơn nam giới. Tuy nhiên, ở nhóm dưới 50 tuổi, tỷ lệ sống lại thấp hơn nam giới. Đây là kết quả phân tích sự khác biệt về tỷ lệ sống theo giới tính, độ tuổi và hình thái mô học ung thư trên 14.839 bệnh nhân được chẩn đoán ung thư dạ dày (2003-2023) tại bệnh viện này.
Vì sao tỷ lệ sống của bệnh nhân nữ khác nhau theo độ tuổi? Nhóm nghiên cứu tập trung vào hình thái mô học của ung thư dạ dày. Ở nữ giới, tỷ lệ ung thư dạ dày thể “lan tỏa” - dạng tế bào ung thư rải rác dọc theo thành dạ dày - cao hơn nam giới. Đặc biệt, ở phụ nữ dưới 40 tuổi, loại mô ung thư này chiếm tới 80%. Ung thư dạ dày thể lan tỏa khó phát hiện sớm hơn so với ung thư dạ dày "thể phân thùy" vốn sinh ra do các tế bào ung thư tụ lại với nhau. Việc điều trị cũng phức tạp nên tỷ lệ sống thấp. Nhóm nghiên cứu nhấn mạnh: “Những người có yếu tố nguy cơ ung thư dạ dày như di truyền, nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori... cần khám định kỳ và quản lý dự phòng.”
Khó phát hiện sớm bằng triệu chứng: Chứng khó tiêu thông thường lại là triệu chứng ung thư?
Điều khiến ung thư đáng sợ là giai đoạn đầu hầu như không có triệu chứng nên khó phát hiện sớm. Ung thư dạ dày cũng vậy. Dù cảm thấy hơi khó chịu ở dạ dày, cũng khó phân biệt với chứng khó tiêu thông thường. Có thể xuất hiện cảm giác khó chịu vùng thượng vị nơi dạ dày nằm, đầy bụng, đau nhẹ, khó tiêu, chán ăn, sụt cân, thiếu máu... Do ung thư dạ dày giai đoạn sớm đa phần không có triệu chứng đặc biệt, nên phần lớn trường hợp được phát hiện tình cờ khi khám sức khỏe định kỳ. Phụ nữ ở độ tuổi 20-40 cũng cần nội soi dạ dày định kỳ nếu có yếu tố nguy cơ ung thư dạ dày.
Bản thân đang ăn những loại thực phẩm nào?: Thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư vs Thực phẩm dự phòng
Các yếu tố làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày gồm nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori, ăn đồ mặn - đồ cháy - thịt chế biến, hút thuốc, uống rượu, tiền sử gia đình... Những yếu tố này gây viêm niêm mạc dạ dày, làm tăng nguy cơ ung thư. Người ăn nhiều đồ mặn có nguy cơ mắc ung thư dạ dày cao hơn 4,5 lần so với người ăn ít (theo dữ liệu của Hội Ung thư Dạ dày Hàn Quốc). Việc ung thư dạ dày gần đây giảm được cho là cũng chịu tác động từ thói quen ăn uống ít dùng thực phẩm muối chua hơn trước. Thịt chế biến như xúc xích - giăm bông là chất gây ung thư nhóm 1 do một viện nghiên cứu trực thuộc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) phân loại. Hút thuốc cũng gây ảnh hưởng xấu đến niêm mạc dạ dày.
Để dự phòng ung thư dạ dày, tốt nhất là nên ăn đều đặn các loại trái cây - rau tươi giúp ức chế sự oxy hóa (tổn thương) của niêm mạc dạ dày. Đặc biệt, các loại rau họ hành (hành lá, tỏi, hành tây, hẹ...) và trái cây tươi giúp giảm nguy cơ phát sinh ung thư dạ dày. Tuy nhiên, với các loại thực phẩm bổ sung dinh dưỡng sản xuất công nghiệp, được biết hiệu quả phòng ngừa ung thư không rõ rệt. Vì vậy, để phòng ngừa ung thư dạ dày, cần giảm các yếu tố nguy cơ đã nêu, ăn đủ rau và trái cây ở dạng tự nhiên, và hạn chế ăn mặn.
