Sokcho, thành phố nằm ở cực Bắc của Hàn Quốc. Tại một bệnh viện ở đây, mỗi ngày đều diễn ra một khung cảnh rất đặc biệt. Độ tuổi trung bình của bệnh nhân đến khám vượt quá 70. Không hiếm trường hợp con của bệnh nhân (người chăm sóc) cũng đã ngoài 60. Cứ khoảng hai tiếng lại có thể bắt gặp cảnh một người con trai tóc bạc cõng người mẹ già ngoài 80 tuổi đến khám.
Bệnh viện Onjae (trước đây là Bệnh viện Bogwang), bệnh viện lớn nhất tại thành phố Sokcho, là “tuyến đầu” của y tế địa phương và y tế thiết yếu. Lý lịch của đội ngũ y bác sĩ cũng là yếu tố khiến bệnh viện trở nên đặc biệt. Những giáo sư y khoa đã nghỉ hưu theo chế độ tại các bệnh viện đại học ở Seoul đã chuyển đến Sokcho xa xôi để gánh vác sức khỏe cho người dân địa phương. Gần đây, một giáo sư 73 tuổi còn trực đêm tại phòng cấp cứu, khiến các đồng nghiệp y tế không khỏi thán phục.
Phóng viên của Kormedi.com đã gặp Giáo sư Khoa Nội Lee Tae-won của Bệnh viện Onjae, người cho biết ông quay lại làm việc tại phòng cấp cứu lần đầu sau 40 năm kể từ thời bác sĩ nội trú. Giáo sư Lee, xuất thân từ Bệnh viện Đại học Kyung Hee và được biết đến như một chuyên gia hàng đầu về bệnh thận, sau khi nghỉ hưu năm 2019 đã điều hành bệnh viện và từ tháng 9 năm ngoái bắt đầu làm việc tại Sokcho.
“Trực phòng cấp cứu sau 40 năm: Tim tôi còn đập thình thịch cơ mà”
“Năm nay tôi 73 tuổi. Đây là lần đầu tôi trực phòng cấp cứu kể từ những năm 1980, khi còn làm bác sĩ nội trú. Đồng nghiệp xung quanh có lẽ lo cho sức khỏe nên cứ can ngăn. Còn tôi thì háo hức đến mức không ngủ được.”
Đôi mắt của Giáo sư Lee Tae-won khi hồi tưởng ca trực phòng cấp cứu tháng trước lấp lánh như một sinh viên y khoa trẻ tuổi.
Tại khu vực Sokcho, nơi không có bệnh viện đại học hay bệnh viện tuyến cuối, hệ thống cấp cứu được vận hành theo cấu trúc do Bệnh viện Y tế Sokcho (cơ sở y tế công) và Bệnh viện Onjae (cơ sở y tế lớn nhất) đảm trách. Đầu năm nay, sau khi Trưởng Trung tâm Cấp cứu của Bệnh viện Onjae từ chức, không còn người chịu trách nhiệm cho phòng cấp cứu, khiến hoạt động vận hành lập tức rơi vào tình trạng báo động.
Nếu các trưởng khoa không thay phiên trực, phòng cấp cứu có nguy cơ phải đóng cửa. Trong bối cảnh Bệnh viện Y tế Sokcho đang chịu tình trạng thiếu nhân lực kéo dài, nếu ngay cả phòng cấp cứu của Bệnh viện Onjae cũng ngừng hoạt động, toàn bộ hệ thống cấp cứu của khu vực có thể bị lung lay. Cuối cùng, các trưởng khoa Nội và Ngoại đã sắp xếp lịch luân phiên để đảm nhiệm vai trò “Giám đốc Trung tâm Cấp cứu trong ngày”.
Giáo sư Lee Tae-won, vốn được loại khỏi lịch trực vì lý do tuổi cao, đã tự nguyện tham gia trực cấp cứu. Ông nói với phóng viên rằng đó là trải nghiệm vừa háo hức vừa thú vị, nhưng từ góc nhìn của bệnh viện và các đồng nghiệp, thực tế đây là quyết định mà một giáo sư đã nghỉ hưu chấp nhận gánh một áp lực và rủi ro rất lớn. Thậm chí, ngay trước ngày trực, ông còn bị chấn thương do ngã mạnh trong nhà vệ sinh.
Ông kể: “Từ vài ngày trước khi vào ca trực, đồng nghiệp cứ hỏi phiền tôi rằng ‘Thầy có ổn không?’” rồi cười và nói thêm: “Thấy một bác sĩ già trông có vẻ yếu mà lại bảo sẽ trực, nên họ lo lắng cho tôi theo kiểu rất tình cảm.” Dù vậy, ông cũng nhấn mạnh: “Trực phòng cấp cứu chỉ có một số chuyên khoa nhất định mới làm được, nhưng với tư cách là bác sĩ Nội khoa, tôi không thể nói rằng chỉ mình tôi là không làm được.”
Ca trực phòng cấp cứu sau 40 năm đã kết thúc suôn sẻ. Ông hoàn thành ca trực mà không gặp khó khăn lớn nào, cũng không có tình huống bất thường. Chỉ có điều, những nếp nhăn nơi khóe mắt của vị giáo sư cao niên dường như sâu thêm đôi chút theo dấu thời gian.
“Khi ca trực kết thúc, các giáo sư Ngoại khoa và các điều dưỡng nhìn tôi có vẻ nể phục hơn. Nhờ vậy dạo này tôi cảm giác như được mọi người ‘cưng’ trong bệnh viện, nên cũng vui.”
Phòng khám trở thành "nơi hàn huyên": Người dân thực sự cần bác sĩ như thế nào?
Điểm đặc trưng lớn nhất của phòng khám của Giáo sư Lee Tae-won là ngay cả bệnh nhân không đặt lịch cũng ra vào một cách tự nhiên. Nhiều người mở cửa bước vào và nói: “Bác sĩ ơi, tôi chỉ muốn hỏi một điều thôi.” Khi đã bắt đầu tư vấn với bệnh nhân có lịch hẹn, cuộc trao đổi thường kéo dài hàng chục phút. Đây là cảnh tượng khó thấy ở các bệnh viện khu vực thủ đô.
Ông cũng trực tiếp đảm nhiệm toàn bộ các lượt thăm khám (đi buồng) cho bệnh nhân nội trú và bệnh nhân tại phòng chạy thận nhân tạo. Vì không có nhân lực thay thế như bác sĩ nội trú, nên bệnh nhân và người nhà tự nhiên được gặp mặt bác sĩ điều trị mỗi lần, giải đáp thắc mắc về tình trạng và tiên lượng. Với người dân địa phương, điều đó đồng nghĩa “ngưỡng cửa” tiếp cận khám chữa bệnh được hạ thấp đáng kể.
Giáo sư Lee Tae-won từng hoạt động với vai trò Đại sứ truyền thông về bệnh thận tại Hàn Quốc; thời làm việc tại Trung tâm Y tế Kyung Hee, ông từng giữ chức Giám đốc Trung tâm Thận nhân tạo và Viện trưởng Viện Nghiên cứu Y khoa, được công nhận là một “bác sĩ danh tiếng” trong lĩnh vực bệnh thận và lọc máu. Tuy nhiên, tại Bệnh viện Onjae, ngay cả ông cũng phải trở thành một “bác sĩ Nội khoa đa năng”.
“Các giáo sư ở bệnh viện đại học là những ‘chuyên gia’ có năng lực hàng đầu trong lĩnh vực chuyên sâu của mình. Nhưng ở bệnh viện tuyến 2 tại địa phương, dù không phải chuyên ngành của tôi, nếu bệnh nhân đến thì vẫn phải ứng phó. Bởi với họ, bệnh viện của chúng tôi trong đa số trường hợp là lựa chọn cuối cùng trước khi phải di chuyển rất xa sang khu vực khác.”
Bản thân ông cũng đang học lại toàn bộ lĩnh vực Nội khoa kể từ khi bắt đầu làm việc tại Sokcho vào tháng 9 năm ngoái. Khi được hỏi về những cuốn sách y khoa phủ kín mặt bàn và chật kín kệ cạnh màn hình, ông nói: “Việc có thể không ngừng học tập và phát triển chính là môi trường hạnh phúc nhất đối với một bác sĩ.”
“Những bệnh nhân tôi gặp ở Sokcho dường như không mấy quan tâm đến lý lịch hay các hoạt động trước đây của tôi. Họ chỉ chào rằng ‘Bác sĩ giải thích rất dễ hiểu, cảm ơn bác sĩ’ làđủ. Ban đầu có những bệnh nhân khá lạnh lùng, nhưng giờ họ còn tự học thêm rồi đặt những câu hỏi sắc sảo đến mức tôi cũng giật mình. Có lẽ điều họ muốn không phải là tấm biển ‘giáo sưđại học’, mà là chính sự giải thích thân thiện. Tôi nghĩđó mới là vai trò và lý do tồn tại của bệnh viện địa phương.”
