Trong số những món quà du khách mang về sau chuyến đi Việt Nam thời gian gần đây, “muối tôm” để chấm trái cây như xoài hay táo gần như là lựa chọn quen thuộc. Loại bột này được làm bằng cách rang ớt, muối và tôm, nổi bật với vị umami cùng độ cay mặn đậm đà; khi ăn kèm trái cây ngọt, tạo cảm giác “gây nghiện” đến mức khó dừng tay. Những cách kết hợp trái cây với sốt cay như vậy đang trở thành mốt ở nhiều nơi trên thế giới.
BBC cùng nhiều hãng tin quốc tế lớn và các báo cáo xu hướng ẩm thực toàn cầu gần đây đồng loạt nhắc đến “Fricy” như một từ khóa đáng chú ý của văn hóa ẩm thực thế giới năm 2026. Fricy là từ ghép giữa “Fruity” (trái cây) và “Spicy” (cay), dùng để chỉ cách ăn trái cây ngọt và chua kèm với sốt cay.
Thực tế, việc kết hợp trái cây với vị cay không phải điều mới mẻ. Ở các quốc gia có khí hậu nóng như Việt Nam, Mexico, Thái Lan, Ấn Độ…, thói quen ăn trái cây kèm sốt cay đã phổ biến từ lâu. Tuy nhiên, thời gian gần đây, sự kết hợp này lan nhanh ra toàn cầu nhờ mạng xã hội và đang nổi lên như một xu hướng chủ đạo.
Làn sóng ưa chuộng chất xơ và thực phẩm tự nhiên cũng góp phần thúc đẩy xu hướng Fricy. Khi nhận thức về lợi ích sức khỏe của trái cây giàu chất xơ ngày càng phổ biến, nhu cầu thưởng thức trái cây theo cách mới lạ và kích thích hơn cũng tăng lên.
“Vị trái cây cay” lan sang cả đồ uống và món tráng miệng
Ở nước ngoài, cơn sốt Fricy đang lan sang cả đồ uống và món tráng miệng. The Guardian đưa tin, món chủ lực của chuỗi nhượng quyền “Mango Twist” tại London là slushie “Volcano”. Thức uống này biến tấu từ chamoyada – đồ uống truyền thống Mexico – bằng cách trộn xoài với sốt ớt; sự tương phản giữa nước xoài vàng và sốt chamoy đỏ có lẫn thịt quả cũng tạo ấn tượng mạnh về mặt thị giác.
Xu hướng Fricy cũng thể hiện rõ qua doanh số. Holly Thompson, biên tập viên ẩm thực của nhà phân phối thực phẩm trực tuyến Sous Chef, nói: “Doanh số sốt gia vị Mexico Tajín – sản phẩm tiêu biểu của xu hướng Fricy – trong năm 2026 đã tăng 19% so với cùng kỳ năm trước”. Chuỗi siêu thị cao cấp Waitrose (Anh) cũng báo cáo doanh số “mango amba sauce” – sốt xoài cay có nguồn gốc từ ẩm thực Do Thái gốc Iraq – đã tăng 30% trong 1 năm qua.
Ông Stuart McAllister, CEO của nhà phân phối chuyên sốt cay Hot-Headz!, cho hay: “Trong 6–12 tháng qua, doanh số các loại sốt Fricy tăng vọt, đặc biệt sốt cay vị dứa và xoài rất được ưa chuộng”.
Fricy cũng hiện diện trong ẩm thực Hàn Quốc
Tại Hàn Quốc, dù tên gọi khác, trào lưu Fricy cũng đang lan dần. Dưới ảnh hưởng từ Đông Nam Á, các món như salad đu đủ kiểu Thái, salad xoài… ngày càng được ưa chuộng. “Yuzukosho” – gia vị Nhật Bản làm từ ớt, muối và yuzu – nay cũng dễ dàng tìm thấy ở các siêu thị lớn. “Chamoy” – loại sốt Mexico làm từ trái cây ngâm, chanh xanh, gia vị và ớt – cũng thỉnh thoảng xuất hiện.
Thực ra, Fricy không phải là hương vị xa lạ. Trong ẩm thực Hàn Quốc, không khó để bắt gặp sự hòa quyện giữa sốt cay và trái cây. Khi làm các món trộn (muchim) với bột ớt hoặc tương ớt chua ngọt (cho-gochujang), nhiều người thường thêm táo, lê, siro mơ (maesil-cheong) hoặc các loại trái cây/siro trái cây khác. Sự kết hợp giữa táo chua ngọt, sốt cay và ốc biển whelk dai giòn trong món golbaengi-muchim là hương vị mà hầu như người Hàn nào cũng có thể yêu thích.
Các loại kimchi trộn gia vị cay với trái cây ngọt và giòn như kkakdugi lê, kkakdugi hồng… là món đặc sản khó có thể ăn thường xuyên. Với các loại sốt cay dùng cho món thịt, người ta cũng đôi khi cho dứa hoặc kiwi để làm mềm thịt và tăng vị thanh mát.
