Tuổi càng cao, chức năng mắt càng suy giảm theo quy luật tự nhiên. Vì vậy, không ít trường hợp các bệnh lý ở võng mạc xuất hiện đồng thời với đục thủy tinh thể.
Thoái hóa hoàng điểm là bệnh làm giảm thị lực do “hoàng điểm” - vùng trung tâm của võng mạc - bị tổn thương. Bệnh chủ yếu liên quan quá trình lão hóa, thường gây mờ vùng trung tâm thị trường hoặc xuất hiện đốm đen.
Bệnh võng mạc tiểu đường cũng hay gặp ở người lớn tuổi. Đây là tình trạng các vi mạch ở võng mạc bị tổn thương do đường huyết duy trì ở mức cao vì tiểu đường. Nếu không điều trị, bệnh có thể dẫn đến mù lòa.
Các bệnh lý võng mạc này cũng có thể đi kèm đục thủy tinh thể - tình trạng thủy tinh thể trong mắt trở nên đục. Thủy tinh thể đóng vai trò như một thấu kính giúp hình ảnh hội tụ chính xác lên võng mạc; khi bị đục, bộ phận này không còn cho ánh sáng đi qua đúng cách.
Nhiều bệnh nhân cho rằng thoái hóa hoàng điểm hoặc bệnh võng mạc tiểu đường là nguyên nhân gây đục thủy tinh thể. Tuy nhiên, về mặt y học, chưa có bằng chứng rõ ràng cho thấy thoái hóa hoàng điểm tác động đến đục thủy tinh thể. Thực tế, phần lớn người mắc các bệnh này đều thuộc nhóm tuổi cao, nên việc hai bệnh được phát hiện cùng lúc ở một người là điều khá thường gặp.
Thoái hóa hoàng điểm không ảnh hưởng đến đục thủy tinh thể, nhưng bệnh nhân tiểu đường cần thận trọng
Ngược lại, tiểu đường - nguyên nhân gây bệnh võng mạc tiểu đường - có thể ảnh hưởng ở mức độ nhất định đến việc hình thành và tiến triển của đục thủy tinh thể. Nguyên nhân là tăng đường huyết mạn tính tác động đến chuyển hóa hoặc làm biến đổi protein của thủy tinh thể.
Trên thực tế, ở người mắc tiểu đường có những trường hợp đục thủy tinh thể xuất hiện sớm hơn so với dân số chung, hoặc tiến triển nhanh hơn. Vì vậy, người bệnh nên khám định kỳ.
Chăm sóc hậu phẫu thuật là điều quan trọng hơn so với việc có bệnh lý võng mạc hay không.
Thông thường, đục thủy tinh thể được điều trị bằng phẫu thuật loại bỏ thủy tinh thể tự nhiên đã bị đục và đặt thủy tinh thể nhân tạo. Khi đó, nếu sức khỏe võng mạc không tốt, thị lực có thể không hồi phục như kỳ vọng.
Việc đánh giá chính xác tình trạng võng mạc và lập kế hoạch điều trị phù hợp theo từng tình huống là rất quan trọng. Ở một số bệnh nhân, việc thực hiện đồng thời phẫu thuật võng mạc và phẫu thuật đục thủy tinh thể cũng là một ví dụ của chiến lược điều trị cá thể hóa như vậy.
Bác sĩ chuyên khoa Kim Ye-ji, Bệnh viện Võng mạc thuộc Bệnh viện Mắt Kim, cho biết: “Bệnh nhân có tiểu đường hoặc người từng phẫu thuật võng mạc có thể bị ảnh hưởng đến tiến triển đục thủy tinh thể về sau. Với những người này, điều quan trọng là thường xuyên kiểm tra tình trạng mắt thông qua khám nhãn khoa định kỳ”, đồng thời nhấn mạnh: “Tuy nhiên, sẽ là gượng ép nếu cho rằng thoái hóa hoàng điểm trực tiếp gây ra đục thủy tinh thể như những gì vẫn được truyền miệng”.
