Ông A, 50 tuổi, đã đăng ký vào một câu lạc bộ thể hình và bắt đầu tập PT được một tuần thì rơi vào tình trạng lo lắng không thể nói ra. Âm thanh ‘cạch cạch’ phát ra từ đầu gối khiến ông cảm thấy khó chịu. Đặc biệt, âm thanh này lớn hơn khi ông thực hiện squat hoặc đạp xe trong nhà.
Âm thanh ‘cạch cạch’ phát ra từ đầu gối trong khi tập thể dục có thể do cái lạnh của mùa đông. Cơ thể chúng ta sẽ co lại và cứng lại để giảm thiểu mất nhiệt và duy trì nhiệt độ cơ thể khi nhiệt độ giảm xuống, dẫn đến giảm độ linh hoạt.
Nhiệt độ thấp làm tăng độ nhớt của dịch nhờn trong khớp và tạo ra bọt khí do sự thay đổi áp suất. Hơn nữa, chức năng bôi trơn của dịch khớp không được thực hiện tốt, dẫn đến tăng ma sát giữa gân và dây chằng. Những nguyên nhân này tác động kết hợp khiến âm thanh phát ra từ đầu gối. Do đó, trường hợp chỉ có âm thanh ‘cạch cạch’ mà không có đau đớn thường gần như là triệu chứng bình thường do nhiệt độ thấp vào mùa đông.
Tuy nhiên, nếu âm thanh không đơn giản mà là âm thanh ‘lạo xạo’, ‘đục đục’ hoặc âm thanh giống như xương cọ xát nhau, có thể có khả năng xảy ra vấn đề với khớp gối. Nếu âm thanh đi kèm với cảm giác tê lạnh, đau đớn hoặc sưng tấy và cử động trở nên chậm chạp, có thể nghi ngờ về bệnh lý khớp gối.
Trưởng khoa Hyo Byung-cheol tại Trung tâm Khớp và Cột sống Bệnh viện Ulsan Elia cho biết vào ngày 12 rằng: “Khi đặt mục tiêu sức khỏe cho năm mới và bắt đầu tập thể dục, nhiều người thường làm quá sức ngay từ đầu, vì vậy cần chú ý và kiểm tra xem có triệu chứng khác không thay vì bỏ qua âm thanh khớp.”
Đặc biệt, nếu có âm thanh lạo xạo khi gập và duỗi đầu gối và cảm thấy đau mỗi khi đi bộ, có thể nghi ngờ về bệnh thoái hóa sụn. Bệnh thoái hóa sụn xảy ra khi mô sụn trong khớp bị yếu đi hoặc hư hại do lão hóa hoặc các lý do khác, có thể xảy ra do va chạm mạnh vào đầu gối hoặc chấn thương như gãy xương, trật khớp. Hơn nữa, ngay cả khi không có chấn thương, việc tập thể dục quá sức đột ngột hoặc sử dụng đầu gối quá mức hoặc thiếu vận động cũng có thể gây ra tình trạng này.
Sụn một khi đã bị hư hại rất khó phục hồi, nếu để lâu có thể phát triển thành viêm khớp thoái hóa, vì vậy việc điều trị và phòng ngừa sớm là rất quan trọng. Khi phát hiện sớm, có thể thực hiện các phương pháp điều trị bảo tồn như điều trị bằng thuốc hoặc liệu pháp vật lý như sóng xung kích ngoài cơ thể.
Việc nghỉ ngơi để không sử dụng đầu gối quá mức là rất quan trọng, và chỉ cần thực hiện liệu pháp nhiệt ấm để giảm mệt mỏi cho đầu gối cũng có thể cải thiện tình trạng. Tuy nhiên, nếu không thấy hiệu quả từ phương pháp này hoặc tổn thương sụn đầu gối nghiêm trọng, có thể thực hiện phẫu thuật để cắt bỏ vùng bệnh qua nội soi khớp hoặc làm phẳng bề mặt khớp gối.
Khi lên xuống cầu thang, nếu có âm thanh ‘đục đục’ khi gập và duỗi đầu gối hoặc cảm thấy đau đớn nghiêm trọng, có thể nghi ngờ về tổn thương sụn hình bán nguyệt. Sụn hình bán nguyệt, là mô sụn sợi, có vai trò giảm chấn động và căng thẳng tác động lên đầu gối, đồng thời duy trì sự ổn định của khớp. Tổn thương sụn hình bán nguyệt xảy ra khi sụn bị rách hoặc mỏng đi do nhiều nguyên nhân khác nhau.
Thường thì sự thay đổi hướng đột ngột, trượt ngã, nhảy trong khi tập thể dục là nguyên nhân. Trong cuộc sống hàng ngày, tổn thương cũng có thể xảy ra do khớp bị xoắn hoặc va chạm mạnh. Ban đầu, có thể không cảm thấy ảnh hưởng lớn đến việc đi lại hoặc hoạt động thể chất, hoặc nếu có đau đớn thì cũng nhanh chóng biến mất, dẫn đến việc bỏ qua. Theo thời gian, sẽ xuất hiện các triệu chứng như đau, sưng, cảm giác không ổn định và hạn chế phạm vi vận động ở vùng tổn thương.
Việc điều trị sẽ được xem xét dựa trên độ tuổi, mức độ hoạt động và loại rách của bệnh nhân. Nếu không nghiêm trọng, có thể cải thiện chỉ với các phương pháp điều trị không phẫu thuật như điều trị bằng thuốc, liệu pháp tập thể dục và liệu pháp vật lý. Tuy nhiên, nếu rách nghiêm trọng hoặc đau đớn vẫn tiếp tục mặc dù đã điều trị bảo tồn, cần xem xét phẫu thuật bằng nội soi khớp.
