Nhìn vào màn hình các thiết bị điện tử như điện thoại hay máy tính bảng trong ô tô đang di chuyển rất dễ bị say xe.
Hiện tượng này xảy ra khi não bị rối loạn vì tín hiệu cảm giác từ mắt và tai không trùng khớp. Cơ quan tiền đình trong tai cảm nhận độ rung lắc và chuyển động của xe, trong khi mắt lại tập trung vào màn hình điện thoại vốn đứng yên.
Cơ thể liên tục trải qua tăng tốc, giảm tốc, quay vòng… nhưng trên màn hình lại không phản ánh những chuyển động như vậy. Vì thế, hệ thống tín hiệu mà não tiếp nhận bị “lệch nhịp”, dẫn đến chóng mặt dữ dội và cảm giác buồn nôn.
Tuy nhiên, người dùng vẫn có một cách để giảm đáng kể tình trạng này. Trên iPhone của Apple có một tính năng ẩn nhằm hạn chế sự lệch pha cảm giác.
Các chấm trôi trên màn hình có tác dụng gì?
Apple cung cấp tính năng có tên “Vehicle Motion Cues” trong hệ sinh thái sản phẩm của mình. Tính năng này hiển thị chuyển động của xe lên màn hình theo thời gian thực để hỗ trợ giảm say xe.
Trên iPhone, iPad và MacBook, người dùng vào phần Cài đặt rồi chọn Trợ năng-Động tác để kích hoạt tính năng này. Khi Vehicle Motion Cues được bật, ngay lập tức sẽ xuất hiện nhiều chấm ở rìa màn hình.
Các chấm này dựa vào gia tốc kế và con quay hồi chuyển (thiết bị đo chuyển động quay) tích hợp trong máy, rồi di chuyển theo chuyển động của xe. Khi xe rẽ trái, các chấm sẽ dồn sang phải; khi phanh gấp, chúng sẽ dồn về phía trước.
Nhờ các chấm này, người dùng có thể cảm nhận chuyển động của xe ngay cả khi đang nhìn vào màn hình cố định. Người dùng cũng có thể thay đổi số lượng, màu sắc, kích thước của chấm theo sở thích, hoặc cài đặt để tính năng tự bật chỉ khi phát hiện xe đang di chuyển.
Các thiết bị Android như Galaxy của Samsung Electronics không được tích hợp sẵn tính năng tương tự theo mặc định. Tuy vậy, người dùng có thể cài ứng dụng cung cấp chức năng gần giống như “KineStop” hoặc “Motion Cues” để sử dụng.
Ra mắt 2 năm rồi mới “bỗng dưng nổi”
Apple giới thiệu Vehicle Motion Cues từ năm 2024, nhưng đến gần đây mới chỉ có một số người dùng sử dụng.
Sau khi tạp chí công nghệ toàn cầu The Verge nhắc đến hồi tháng 6, đến ngày 29 tháng trước, BBC cũng giới thiệu tính năng này như một “mẹo hay”, khiến cộng đồng người dùng iPhone ở các nước nói tiếng Anh xôn xao nhẹ.
Giáo sư danh dự Tom Stoffregen của Đại học Minnesota (Mỹ) phân tích: “Não liên tục dự đoán bạn đang di chuyển về đâu để điều chỉnh cơ bắp và tư thế toàn thân. Đây cũng là lý do người lái xe không bị say xe: vì họ cầm vô lăng nên có thể dự đoán xe sẽ đi hướng nào”, đồng thời cho rằng “tính năng Vehicle Motion Cues cũng có vẻ vận hành theo nguyên lý tương tự”.
