Ở kỳ trước, tôi đã giải thích rằng những người có phần giữa khuôn mặt (mặt giữa) trông dài cần đặc biệt thận trọng với các phẫu thuật rút ngắn trán hoặc cằm. Vì khi khuôn mặt trông dài mà lại rút ngắn trán hoặc cằm, thì ngược lại mặt giữa sẽ trông dài hơn một cách tương đối. Tuy nhiên, ngoài các phẫu thuật nhằm rút ngắn chính chiều dài khuôn mặt, vẫn có những phẫu thuật và thủ thuật khác có thể làm mất thể tích và sự cân bằng của khuôn mặt, khiến mặt giữa trông dài hơn.
Thực ra, việc né tránh gương mặt trông có mặt giữa dài không chỉ là xu hướng gần đây của xã hội Hàn Quốc. Ngay cả ở các nước phương Tây, nơi khuôn mặt trung bình thường dài và hẹp hơn, kiểu gương mặt này cũng thường bị xem là trông mệt mỏi, kém tinh tế và già hơn tuổi.
Xu hướng này thể hiện rõ khi xem phim hoạt hình Disney năm 1950 〈Cinderella〉. Khi đó, Disney mô tả mối liên hệ giữa ngoại hình và tính cách khá trực diện. Hai chị của Cinderella được khắc họa là những nhân vật thiếu giáo dưỡng, nông nổi và tham lam; và gương mặt của họ có điểm chung là những đặc trưng mà chúng ta thường cảm nhận là “mặt giữa trông dài”.
Điều quan trọng ở đây là ấn tượng tiêu cực đó không chỉ xuất phát từ độ dài vật lý của tầng mặt giữa. Cốt lõi nằm ở chỗ khác. Cằm nhô (điểm cằm) bị lùi ra sau, miệng dễ hé mở, rãnh nhân trung trông nổi bật, và cảm giác mô mềm trên mặt bị sa xuống cùng lúc tác động. Những yếu tố này kết hợp lại tạo nên diện mạo "già nua và kém linh hoạt".
Nói cách khác, bản chất của kiểu gương mặt mà chúng ta thường gọi là “mặt giữa dài” không đơn thuần là vấn đề chiều dài của phần giữa khuôn mặt. Nó nằm ở “sự thiếu nâng đỡ của phần hàm dưới (điểm cằm) và cảm giác mô mặt bị chảy xệ”.
Vì vậy, với kiểu gương mặt này, cần đặc biệt thận trọng khi thực hiện phẫu thuật làm giảm thể tích điểm cằm hoặc đẩy điểm cằm lùi ra sau. Khi điểm cằm lùi, khóe miệng dễ trễ xuống và miệng dễ hé mở. Khi đó, nhân trung sẽ trông dài hơn; và trong quá trình gắng sức để khép miệng, nhân trung có thể bị kéo xuống khiến nó càng nổi bật. Ngoài ra, khi sự nâng đỡ quanh miệng yếu đi, mỡ má cũng có thể trông như sa xuống, làm mặt giữa trông dài hơn.
Tức là, ở gương mặt có mặt giữa trông dài, vấn đề cốt lõi nằm ở chỗ điểm cằm thiếu khiến phần giữa khuôn mặt bị nhấn mạnh tương đối. Nếu không xét đến nguyên nhân này mà lại làm điểm cằm nhỏ hơn hoặc đẩy lùi thêm, thì mặt giữa sẽ càng trông dài hơn. Khi sự nâng đỡ của điểm cằm yếu đi, bóng đổ của đường marionette sẽ sâu hơn, mỡ má trông như sa xuống nhiều hơn, và ranh giới giữa đường cổ và đường hàm cũng mờ đi. Kết quả là, thay vì trông ngắn hơn và trẻ hơn, cảm giác nặng nề ở mặt giữa có thể nổi bật hơn và ấn tượng già đi có thể mạnh hơn.
Tiếp theo, điều cần lưu ý là các phẫu thuật và thủ thuật làm thể tích của mặt giữa rơi xuống dưới, hoặc làm giảm thể tích ở phần trên.
Thể tích vùng mặt giữa phía trên, bao gồm má trước và vùng dưới mắt, là yếu tố then chốt giúp khuôn mặt trông tươi tắn và trẻ hơn. Nhưng nếu thu gọn gò má quá mức vào trong, hoặc sự nâng đỡ của mỡ và mô mềm vùng mặt giữa suy yếu, thì trung tâm của má sẽ hạ xuống và vùng dưới mắt sẽ trông hõm. Khi đó, người ta thường cảm thấy “mặt giữa dài hơn” hoặc “khuôn mặt trông mệt mỏi và gầy gò hơn”.
Nhìn vào sự thay đổi gương mặt của ca sĩ Taeyeon, trước đây hoàn toàn không có cảm giác mặt giữa dài. Nhưng có thể thấy rằng do giảm cân hoặc do giảm mỡ má và thể tích điểm cằm, về mặt thị giác đã xuất hiện cảm giác mặt giữa trông dài hơn.
Ngược lại, cũng cần thận trọng với trường hợp tiêm filler hoặc cấy mỡ vào má trước vì cho rằng mặt giữa dài và trông phẳng. Ở gương mặt mà mỡ má đã dịch chuyển xuống dưới, các mô sa trễ sẽ tích tụ quanh miệng và đường hàm, khiến khóe miệng hạ xuống và tạo cảm giác nhân trung dài. Trong tình trạng này, nếu chỉ nghĩ đơn giản là “lấp chỗ lõm” rồi thêm một khối thể tích nặng, mô có thể không chịu nổi trọng lượng và lại càng sa trễ hơn. Khi điểm nhấn của má trước không nằm ở vị trí cao vốn có mà hạ xuống gần cạnh mũi hoặc gần khóe miệng, thì chỉ làm tăng thêm cảm giác nặng nề ở mặt giữa.
Vì những lý do này, phẫu thuật thu gọn gò má cũng cần được cân nhắc rất thận trọng tùy theo dáng mặt. Nhiều người chọn thu gọn gò má vì kỳ vọng rằng giảm xương nhô sẽ làm mặt nhỏ hơn và giảm khoảng trống ở mặt giữa. Dĩ nhiên, tùy dáng mặt, đôi khi có thể hữu ích. Vấn đề là có trường hợp sau phẫu thuật xảy ra sa trễ vùng má.
Dù đã giảm gò má, nếu mỡ má rơi xuống dưới thì phần nhân trung bên sẽ trông dài hơn, và khi cảm giác nặng quanh miệng tăng lên, “cảm giác mặt giữa dài ra” có thể càng rõ.
Người dẫn chương trình Kim Song cũng được cho là đã thực hiện phẫu thuật thu nhỏ nhân trung không lâu sau khi thu gọn gò má. Có khả năng nguyên nhân là do sa trễ vùng má sau phẫu thuật gò má.
Tôi đã nhiều lần nói rằng một trong những phẫu thuật “lạc hướng” điển hình mà những người cảm thấy mặt giữa dài hay làm là phẫu thuật thu nhỏ nhân trung. Do điểm cằm lùi làm nhân trung bị nhấn mạnh, và khi cố khép miệng đang hé thì kéo nhân trung xuống khiến nó trông dài; vì vậy, cắt bớt nhân trung không giải quyết được nguyên nhân. Ngược lại, phần giữa môi trên có thể bị nhấc lên thành dạng chữ “S”, khiến việc khép miệng càng khó hơn, dễ để lại tình trạng lộ răng cửa trước không tự nhiên và sẹo.
Cũng có người cân nhắc phẫu thuật khóe miệng vì khóe miệng bị kéo xuống theo đường cằm. Nhưng loại phẫu thuật này cũng dễ tạo sẹo gượng gạo khó phục hồi, và lại không giải quyết được sự thiếu nâng đỡ của phần hàm dưới vốn là nguyên nhân. Cuối cùng, chỉ “động chạm cưỡng ép” vào vùng miệng cũng không thể cải thiện “cảm giác mặt giữa trông dài”.
Phẫu thuật mũi có thể giúp bù đắp cảm giác mặt giữa trông dài, nhưng cũng có thể làm nặng hơn. Vì mũi tăng độ nổi khối cho khuôn mặt, nên nâng mũi phù hợp có thể phần nào triệt tiêu ấn tượng mặt giữa dài. Đặc biệt, khi mũi ngắn khiến nhân trung trông dài, có thể kỳ vọng hiệu quả bù đắp nhân trung dài. Tuy nhiên, ngược lại, cần thận trọng với các ca kéo đầu mũi quá nhọn và quá dài theo phong cách cầu kỳ đang thịnh hành gần đây. Nếu dùng sụn sườn để kéo dài đầu mũi xuống dưới một cách rõ rệt, thì đương nhiên chiều dài vật lý của vùng mặt giữa sẽ tăng lên. Đặc biệt ở kiểu gương mặt điển hình vốn đã trông mặt giữa dài do thiếu điểm cằm, việc kéo mũi dài có thể khiến mặt giữa trông còn dài và nặng hơn.
Ngay cả nâng trán nội soi, vốn có nhiều ưu điểm, cũng đương nhiên cần thận trọng ở gương mặt có mặt giữa dài. Vì đây là phẫu thuật nâng lông mày lên, làm tăng chính chiều dài của mặt giữa. Dù là phẫu thuật tác động trực tiếp đến chiều dài thị giác của mặt giữa, vẫn có trường hợp không cân nhắc điểm này mà thực hiện, rồi về sau than phiền không hài lòng vì cảm giác mặt giữa bị dài ra.
Dạo gần đây, nhiều phẫu thuật và thủ thuật được thực hiện dưới tên gọi “thu nhỏ mặt giữa”. Tuy nhiên, như tôi đã liên tục nhấn mạnh, ngay từ đầu, không phải lúc nào vấn đề cũng nằm ở chiều dài tuyệt đối của mặt giữa. Vấn đề nằm ở sự thiếu nâng đỡ của hàm dưới, cảm giác nặng quanh miệng, sự dịch chuyển thể tích xuống dưới, và cảm giác lão hóa do chúng tạo ra. Nếu vậy, cách tiếp cận mang tên “thu nhỏ mặt giữa” ngay từ đầu có khả năng đã đi lệch khỏi bản chất của vấn đề.
Dù cái tên nghe có vẻ hợp lý, nhưng phẫu thuật và thủ thuật xác định sai nguyên nhân thì khó tạo ra kết quả tốt. Khuôn mặt không phải là cấu trúc cứ cắt bỏ hay thu nhỏ một vùng nào đó là sẽ đơn giản trở nên đẹp hơn. Ngược lại, cần hiểu trước tiên chỗ nào đang thiếu, chỗ nào đang sa trễ, và chỗ nào đã mất độ nổi khối.
Ở kỳ tiếp theo cũng là kỳ cuối (phần 4), tôi sẽ giải thích giải pháp mang tính giải phẫu và căn cơ cần thiết cho gương mặt trông có mặt giữa dài là gì.
