Булчингийн багасалттай ахмадуудад зүрх судасны өвчний эрсдэл 92% өндөр байна

Шатаар өгсөхөд өмнөхөөсөө амьсгаа давчдаж, хөл сулраад байвал үүнийг зүгээр л “насны юм” гэж үзээд өнгөрөөх асуудал биш. Ахимаг насанд булчингийн хүч буурах нь зүрхний өвчин, тархины харвалтын эрсдэлийг хүртэл хамтад нь өсгөдөг болохыг харуулсан судалгааны дүн гарлаа.

Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх газрын Үндэсний эрүүл мэндийн судалгааны хүрээлэн Солонгосын ахмад настнуудыг урт хугацаанд дагаж мөрдөн судалсны үр дүнд булчингийн хүч болон биеийн үйл ажиллагааны бууралт нь зүрх судасны өвчин үүсэх, нас барах эрсдэлтэй холбоотойг баталгаажуулсан гэж 19-нд мэдэгдэв. Энэхүү судалгаа олон улсын эрдэм шинжилгээний сэтгүүл 〈Сайентифик Рипортс(Scientific Reports)〉-д өнгөрсөн 7 сарын 16-нд онлайнаар нийтлэгдсэн.

Булчингийн багасалт хэр түгээмэл вэ

Булчингийн багасалт нь насжилтын явцад булчингийн хүч, булчингийн хэмжээ, биеийн үйл ажиллагаа зэрэг нь хамтад нь буурдаг ахмад настны өвчин юм. Унах, яс хугарах, хөдөлмөрийн чадвар алдагдах, эмнэлэгт хэвтэх, амьдралын чанар буурахаас гадна нас баралтын эрсдэл нэмэгдэхтэй ч холбоотой.

Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх газрын Үндэсний эрүүл мэнд, хоол тэжээлийн судалгааны дүнгээр 2022 оны байдлаар 65 ба түүнээс дээш насны ахмад настнуудын булчингийн багасалтын тархалт 7.9% байсан бөгөөд 80 ба түүнээс дээш насанд 20.0% хүртэл өссөн байна. Өөрөөр хэлбэл ахмад 5 хүн тутмын 1 нь булчингийн багасалттай гэсэн үг.

Зөвхөн булчингийн хүч буурахад ч эрсдэл нэмэгдэнэ

Судалгааны баг КЮ-Ар-И кохортод хамрагдсан 65 ба түүнээс дээш насны 2,997 ахмад настны мэдээлэлд дүн шинжилгээ хийжээ. Үндэсний эрүүл мэндийн даатгалын алба болон Үндэсний статистикийн газрын мэдээлэлтэй уялдуулсан байна. КЮ-Ар-И кохорт нь 2012 оноос Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх газар болон Эрүүл мэнд, нийгмийн халамжийн яам хамтран байгуулж ирсэн, орон нутагт суурилсан ахмад настны кохорт бөгөөд Сөүл хотын 3 дүүрэг, Инчон хотын Канхва хошууны оршин суугчдыг хамруулан зүрх судас болон булчин-ясны тогтолцооны өвчнийг урт хугацаанд дагаж мөрдөн судалсаар ирсэн.

Булчингийн хэмжээг хэмжихийн оронд гарын атгалтын хүч болон “босоод алхах сорил”(сандлаас босож 3 м алхаж очоод буцан ирж дахин суух хүртэлх хугацаа)-оор булчингийн багасалт байгаа эсэхийг тогтоосон. Гарын атгалтын хүч эсвэл биеийн гүйцэтгэлийн чадварын аль нэг нь л буурсан бол “булчингийн багасалт байж болзошгүй үе шат”, хоёулаа буурсан бол “үйл ажиллагааны булчингийн багасалт” гэж ангилжээ.

Дүн шинжилгээний үр дүнд, үйл ажиллагааны булчингийн багасалттай ахмад настнуудын зүрх судасны өвчин үүсэх эрсдэл нь тийм бус ахмадуудаас 1.92 дахин, нийт нас баралтын эрсдэл нь 1.45 дахин өндөр байв. Булчингийн хэмжээ багассан эсэхээс үл хамааран, гарын атгалтын хүч эсвэл алхалтын чадвар буурсан гэх баримтаар л зүрх судасны өвчний эрсдэлийг таамаглах боломжтой гэсэн үг.

Шинээр үүсэх эсвэл үргэлжилбэл илүү аюултай

Судалгааны баг ойролцоогоор 4 жилийн дараах дагаж мөрдөх судалгаанд хүртэл оролцсон 1,990 хүнийг хамруулан булчингийн багасалтын төлөвийн өөрчлөлтийг мөн шалгасан байна.

Үүний дүнд энэ хугацаанд булчингийн багасалт шинээр үүссэн ахмад настнуудын зүрх судасны өвчний эрсдэл нь булчингийн багасалтгүй хэвээр байсан ахмадуудаас 1.56 дахин, нас баралтын эрсдэл нь 1.67 дахин өндөр байв. Булчингийн багасалт үргэлжилсэн ахмад настнуудын хувьд ч зүрх судасны өвчин болон нас баралтын эрсдэл тус бүр 1.65 дахин өндөр гарчээ.

Харин булчингийн багасалттай байсан ч сайжирсан ахмад настнуудын хувьд зүрх судасны өвчин·нас баралтын эрсдэлтэй тодорхой хамаарал ажиглагдаагүй бөгөөд энэ бүлгийн түүвэр болон тохиолдлын тоо цөөн тул нэмэлт судалгаа шаардлагатай гэж судалгааны баг тайлбарлав.

Булчингийн багасалтын төлөвийн өөрчлөлт ба зүрх судасны өвчний хамаарал нь зөвхөн Солонгост илэрсэн зүйл биш.

БНХАУ-ын ахмад настны кохорт (CHARLS)-ын мэдээлэлд дүн шинжилгээ хийсэн 2024 оны судалгаанд ч булчингийн багасалт даамжирсан тохиолдолд зүрх судасны өвчний эрсдэл 1.30~1.42 дахин өссөн байна. Харин эсрэгээрээ сэргэж сайжирсан тохиолдолд эрсдэл буурчээ.

Энэ удаагийн судалгаанд эрсдэлийн өсөлтийн хэмжээ үүнээс арай өндөр байсан ч хоёр судалгаанд хамрагдсан насны хүрээ (дотоодынх 65 ба түүнээс дээш, Хятадынх 45 ба түүнээс дээш нас багтсан), булчингийн багасалтыг тогтоох шалгуур, дагаж мөрдөх хугацааны зай өөр тул тоон үзүүлэлтийг шууд харьцуулахад хүндрэлтэй. Гэхдээ булчингийн багасалт дордох тусам зүрх судасны өвчний эрсдэл нэмэгдэж, сайжрахад эрсдэл буурдаг гэсэн чиг хандлага нь улс орон, үндэс угсаанаас үл хамааран тогтвортой ажиглагддаг.

Гэхдээ энэ судалгаанд биеийн бүтцийн шинжилгээ зэрэг булчингийн хэмжээг хэмжсэн мэдээлэлгүйгээр зөвхөн гарын атгалтын хүч болон алхалтын сорилоор булчингийн багасалтыг тогтоосон. Мөн судалгаа эхлэх үеийн шинжилгээ болон 4 жилийн өөрчлөлтийн шинжилгээнд хамрагдсан хүмүүс, дагаж мөрдсөн хугацаа өөр байсан тул тайлбарлахдаа болгоомжтой хандах шаардлагатай.

Судалгааны хариуцсан судлаач Ким Минжү эрүүл мэндийн судлаач “Булчингийн хэмжээ буурсан эсэхэд төвлөрдөг байсан өмнөх хандлагаас ахиж, булчингийн хүч болон биеийн үйл ажиллагаа зэрэг бодит ‘булчингийн үйл ажиллагаа’-г хамтад нь үнэлэх нь ахимаг насны зүрх судасны өвчний эрсдэлийг тодорхойлох чухал үзүүлэлт байж болохыг баталсан нь ач холбогдолтой” гээд “Булчингийн багасалт шинээр үүсэх эсвэл үргэлжилсэн ахмад настнуудад зүрх судасны өвчин болон нас баралтын эрсдэл өндөр байсан тул булчингийн багасалтын төлөвийг тогтмол ажиглах шаардлагатай” гэж тайлбарлав.

Ким Вонхо Архаг өвчин, нэгдмэл судалгааны хэлтсийн дарга “Ахимаг насанд булчингийн хүч болон биеийн үйл ажиллагаа буурах нь зүрх судасны өвчин болон нас баралтын эрсдэл нэмэгдэхтэй холбоотой байж болох тул тогтмол арчилгаа, хяналт чухал” гээд “Өдөр тутам алхах зэрэг биеийн идэвхтэй хөдөлгөөнөөс гадна булчингийн хүчний дасгал, тэнцвэрийн дасгалыг тогтмол хийж хэвших, мөн гарын атгалтын хүч буурах эсэх, алхалт болон шилжилт хөдөлгөөний үйл ажиллагаанд өөрчлөлт гарч буйг үе үе шалгаж, эрүүл биеийн үйл ажиллагаагаа хадгалах нь чухал” гэж зөвлөв.

Савны таг онгойлгох хүч өмнөх шигээ биш болсон, эсвэл алхах хурд мэдэгдэхүйц удааширсан бол дараагийн эрүүл мэндийн үзлэгээр гарын атгалтын хүч эсвэл алхалтын хурдыг хамтад нь шалгуулахад илүүдэхгүй.