Sữa được lấy từ góc lạnh của siêu thị mà không suy nghĩ gì. Trên bao bì màu trắng có ghi các cụm từ như ‘hạng nhất’, ‘cao cấp’, ‘nhiều canxi’, nhưng thực tế ít người xem bảng thành phần một cách chính xác. Tuy nhiên, ngay cả khi là sữa giống nhau, sự khác biệt về dinh dưỡng có thể khá lớn tùy thuộc vào hàm lượng chất béo, protein và các thành phần bổ sung.
Đặc biệt, đối với những người đang trong chế độ ăn kiêng, gia đình có trẻ nhỏ, hoặc những người cần chăm sóc sức khỏe xương sau tuổi trung niên, cần có thói quen kiểm tra bảng thành phần dinh dưỡng ở mặt sau hơn là các cụm từ quảng cáo ở mặt trước. Vậy khi chọn sữa, chúng ta nên xem xét điều gì?
Điều đầu tiên cần xem, ‘chất béo’ và ‘chất béo bão hòa’
Điều cốt lõi khi chọn sữa là hàm lượng chất béo. Sữa tươi thông thường (sữa nguyên kem) có khoảng 3.5g chất béo trên 100mL. Trong khi đó, sữa ít béo (1-2%) hoặc sữa không béo có hàm lượng chất béo giảm đáng kể. Nếu bạn đang trong chế độ ăn kiêng, sữa ít béo hoặc không béo sẽ có lợi về mặt calo.
Tuy nhiên, nếu là trẻ em đang trong giai đoạn phát triển hoặc người có trọng lượng dưới mức bình thường, sữa nguyên kem có thể phù hợp hơn. Cũng cần kiểm tra hàm lượng chất béo bão hòa. Những người có nguy cơ mắc bệnh tim mạch hoặc có mức cholesterol cao nên chọn sản phẩm có hàm lượng chất béo bão hòa thấp.
Hàm lượng protein, thực sự có sự khác biệt
Ưu điểm lớn nhất của sữa là protein. Thông thường, một cốc 200mL chứa khoảng 6-7g protein. Tuy nhiên, các sản phẩm ‘sữa giàu protein’ có thể nhiều hơn 1-2g so với sản phẩm thông thường. Đối với những người sau tuổi trung niên hoặc những người tập thể dục, hàm lượng protein là rất quan trọng.
Hơn nữa, sữa chế biến (sữa socola, sữa dâu, v.v.) có thể có hàm lượng protein tương tự nhưng lượng đường lại tăng lên đáng kể. Cần kiểm tra mục ‘đường’ trong bảng thành phần. Khi xem xét lượng đường khuyến nghị hàng ngày, sữa chế biến nên được hạn chế chỉ như một món ăn vặt.
Liệu có phải 100% sữa tươi, không có phụ gia
Nếu trên mặt trước của sản phẩm có ghi ‘100% sữa tươi’, thì đó là sữa không có sự pha trộn với nước hoặc bột sữa. Ngược lại, sữa chế biến có thể chứa đường, hương liệu, chất ổn định, v.v. Đặc biệt nếu là sữa cho trẻ em, nên kiểm tra xem có phụ gia hay không.
Cũng có nhiều cụm từ như ‘sữa A2’, ‘sữa hữu cơ’ xuất hiện. Sữa A2 là sản phẩm nhấn mạnh một loại protein cụ thể (A2 beta-casein), và sữa hữu cơ là sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn về thức ăn và phương pháp chăn nuôi. Thay vì khẳng định có sự khác biệt lớn về sức khỏe, thực tế là nên lựa chọn dựa trên tình trạng tiêu hóa cá nhân và ngân sách.
Đừng chỉ nhìn vào canxi, cũng cần kiểm tra natri
Sữa được biết đến như một nguồn cung cấp canxi. Trên 200mL, có khoảng 200-250mg canxi. Tuy nhiên, bất ngờ là cũng có một lượng nhỏ natri. Sữa thông thường không cao, nhưng một số sữa chế biến có thể có hàm lượng natri và đường cao cùng lúc.
Nếu bạn uống sữa để phòng ngừa loãng xương, cũng nên xem xét sản phẩm tăng cường vitamin D giúp hấp thụ canxi. Đặc biệt sau tuổi trung niên, việc tiêu thụ canxi cần đi kèm với protein và tập thể dục để đạt hiệu quả cao. Sữa không phải là ‘thương hiệu’ mà là ‘bảng thành phần’ mới là câu trả lời. Dù có vẻ giống nhau, nhưng lựa chọn phù hợp với cơ thể bạn là khác nhau.
