
Биеийн усны зохистой хэмжээг хадгалж, шингэн алдалтаас сэргийлдэг бөөрний нарийн зохицуулалтын механизмыг БНСУ-ын судлаачид шинээр тогтоожээ.
Кёнбүкийн үндэсний их сургуулийн эмнэлгийн Биоанагаах ухааны судалгааны хүрээлэнгийн профессор Жон Хён Жүн, тус их сургуулийн Анагаах ухааны сургуулийн профессор Квон Тэ Хван нарын судалгааны баг антидиуретик даавар бөөрний эсийн тодорхой генийг сонгон идэвхжүүлдэг молекулын механизмыг тогтоосноо 18-нд мэдээлэв.
Судалгааны үр дүнг олон улсын ‘АНУ-ын Үндэсний шинжлэх ухааны академийн эмхэтгэл(PNAS)’ сэтгүүлд нийтэлжээ.
Антидиуретик даавар нь бие махбодод ус дутагдах үед бөөрөнд усыг эргүүлэн шимэх дохио өгдөг бодис юм.
Энэ даавар шээс гадагшлахаас өмнө дамжин өнгөрдөг сүүлчийн суваг болох бөөрний цуглуулах сувгийн үндсэн эсүүдэд үйлчилж, ус нэвтрүүлэх чадварыг нэмэгдүүлэн шээсийг өтгөрүүлснээр биеийн усны тэнцвэрийг хадгалдаг.
Судалгааны баг антидиуретик даавар бөөрөнд үйлчлэх үед эсийн дотор өрнөдөг генийн зохицуулалтын үйл явцад анхаарлаа төвлөрүүлжээ.
Үүний дүнд дааврын дохио дамжихад эс доторх ‘бета-катенин(CTNNB1)’ уургийг төв болгон TRIM28, CDK9 зэрэг уураг нэгдэж, генийн зохицуулалтын нэг баг бүрдүүлдгийг тогтоов.
Ийнхүү бүрэлдсэн уургийн цогцолбор нь генийн зураглалыг уншдаг ‘үйлдвэрлэлийн хөдөлгүүр’ болох 'РНХ полимераз II'-ын идэвхийг зохицуулдаг.
Ялангуяа удирдах үүрэгтэй бета-катенин нь олон уургийг хооронд нь холбож, хроматины бүтцийг өөрчилснөөр антидиуретик дааварт хариу үзүүлдэг тодорхой генүүдийг сонгон идэвхжүүлдэг.
Өөрөөр хэлбэл, хүн ус бага уух эсвэл хөлрөх үед бөөр усыг эргүүлэн шимдэг эсийн дотоод үйл ажиллагааны тодорхой зарчмыг молекулын түвшинд нотоллоо.
Энэхүү судалгаа нь дааврын энгийн хариу урвалаас гадна бөөрний эс тодорхой генийг хэрхэн идэвхжүүлж, идэвхгүй болгодог үндсэн механизмыг тодорхойлсон байна.
Цаашид усны зохицуулалт алдагдсанаас үүсдэг бөөрний өвчин болон шээс хэт их ялгаруулдаг чихрийн бус шижин зэрэг эмгэгийн эмчилгээ боловсруулахад чухал суурь мэдээлэл болно гэж үзэж байна.
Тус судалгааг Эрүүл мэнд, нийгмийн хамгааллын яам болон БНСУ-ын Эрүүл мэндийн салбарыг хөгжүүлэх хүрээлэнгийн Орон нутгийн эрүүл мэндийн судалгааны чадавхыг бэхжүүлэх хөтөлбөр, Шинжлэх ухаан, мэдээлэл, харилцаа холбооны технологийн яам болон Боловсролын яамны дунд шатны судлаачдыг дэмжих хөтөлбөр, Суурь анагаах ухааны судалгааны төв, эрдэм шинжилгээний залгамж үеийг дэмжих хөтөлбөр, BK21-ийн 4 дүгээр шатны хөтөлбөрийн дэмжлэгээр гүйцэтгэжээ. Доктор Жан Хё Жү нэгдүгээр зохиогчоор, судалгааны профессор Пак Ый Жон хамтран зохиогчоор оролцсон байна.
