Тамир тэнхээ нөхөх хүнс болгон өргөн хэрэглэдэг хар ямааны хандтай зарим бүтээгдэхүүний агууламжийг бодитоос нь хавьгүй өндөр мэтээр шошголж, сурталчилсан зөрчил илэрчээ. Нэг бүтээгдэхүүний орц дахь хар ямааны бодит хувь ердөө 14.1% байсан ч шошгод 82% гэж тэмдэглэсэн байв.
Хүнс, эмийн аюулгүй байдлын яам хар ямааны хандтай бүтээгдэхүүний түүхий эдийн агууламжийг худал шошголж, сурталчлах зэргээр хүнсний холбогдох хууль тогтоомж зөрчсөн 15 үйлдвэрлэгчийг илрүүлснээ 2-нд мэдээлэв. Тус яам харьяалах орон нутгийн захиргаанд захиргааны арга хэмжээ авах хүсэлт хүргүүлж, мөрдөн шалгах байгууллагад гомдол гаргажээ.
Зөрчил гаргасан компаниуд нийт 58,183 бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэн борлуулсан бөгөөд борлуулалтын дүн 3 тэрбум 630 сая вонд хүрсэн байна.
Бодит агууламж 14.1% ч шошгод 82%⋯21.6%→87%, 38.7%→80% гэж тэмдэглэжээ
Илэрсэн 15 үйлдвэрлэгчийн 12 нь хар ямааны агууламжийг бодитоос нь өндөр болгон шошголж, сурталчилсныг шалгалтаар тогтоов.
Яамнаас нийтэлсэн жишээгээр, ‘Жон Ман Сон премиум хар ямааны өтгөрүүлсэн ханд’ бүтээгдэхүүний орц дахь хар ямааны бодит хувь 14.1% байсан ч шошгод 82% гэж тэмдэглэжээ. Шошгод бичсэн үзүүлэлт нь бодит хувиас ойролцоогоор 5.8 дахин өндөр байв.
‘Чонпүнчо хар ямааны өтгөрүүлсэн ханд’-ын бодит хувь 21.6% байсан ч 87% гэж тэмдэглэсэн нь ойролцоогоор 4 дахин зөрүүтэй байлаа.
Мөн ‘Сольми хар ямааны өтгөрүүлсэн ханд’-ын бодит хувь 38.7% байсан бол шошгод 80% гэж бичсэн нь ойролцоогоор 2.1 дахин өндөр үзүүлэлт юм.
Зарим үйлдвэрлэгч бүтээгдэхүүн хийхэд ашигласан цэвэршүүлсэн усны хэмжээг орцын хувь тооцохдоо хасаж, хар ямаа бодитоос их орсон мэтээр тэмдэглэснийг тус яам тогтоожээ.
‘Хар ямааны ханд 81%’⋯Гэвч ханданд агуулагдах хар ямаа 1%
Савлагаан дээр томоор бичсэн тоо нь хар ямааны өөрийнх нь агууламжийг илэрхийлээгүй тохиолдол ч байв.
Хүнс, эмийн аюулгүй байдлын яамны мэдээлснээр, Өмнөд Кёнсан мужийн Кочан дахь нэг компани бүтээгдэхүүндээ ‘Хар ямааны ханд 81%’ гэж тэмдэглэсэн ч тухайн ханданд агуулагдах хар ямааны хэмжээг тусад нь бичээгүй байжээ. Шалгалтаар уг хандны хар ямааны агууламж ердөө 1%, үлдсэн хэсэг нь цэвэршүүлсэн ус байсныг тогтоосон байна. Өөрөөр хэлбэл, ‘81%’ гэдэг нь хар ямааны өөрийнх нь агууламж бус, хар ямаа болон цэвэршүүлсэн усаар хийсэн хандны бүтээгдэхүүнд эзлэх хувь байжээ.
Хэрэглэгчид энэ ялгааг анхаарах шаардлагатай. Савлагааны нүүрэн талд томоор бичсэн агууламжийг харахаас гадна уг тоо нь ‘хар ямаа’-ны өөрийнх нь хувь уу, эсвэл ус зэрэг орц багтсан ‘хар ямааны ханд’-ын хувь уу гэдгийг түүхий эдийн нэр, агууламжийн мэдээлэлтэй хамтатган шалгах нь зүйтэй.
Түүхий эд ашигласан баримтыг хуурамчаар үйлджээ⋯Дотоод чанарын шинжилгээ хийгээгүй тохиолдол ч илрэв
Агууламжийн шошгололтоос өөр зөрчлүүд ч тогтоогджээ.
Гол зөрчлүүдэд хар ямааны агууламжийг тэмдэглээгүй, хар ямаа зэрэг түүхий эдийг хүлээн авсан, зарцуулсан, ашигласан талаарх баримт бичгийг хуурамчаар үйлдсэн эсвэл огт хөтлөөгүй, дотоод чанарын шинжилгээ хийгээгүй зэрэг багтжээ.
Хар ямааны хандтай бүтээгдэхүүн худалдан авахдаа зөвхөн агууламжийг онцолсон шошго, сурталчилгаагаар чанарыг нь дүгнэхгүй, түүхий эдийн нэр, агууламж зэрэг бүтээгдэхүүний бусад мэдээллийг хамтад нь шалгахыг Хүнс, эмийн аюулгүй байдлын яам зөвлөв.
Тус яам хүнсний түүхий эд, агууламжийг бодит байдлаас зөрүүтэй шошголж, сурталчилсан эсэхэд тавих хяналт шалгалтаа цаашид үргэлжлүүлнэ.
Гэхдээ энэ удаагийн мэдээлэл нь уг шалгалтаар илрүүлсэн 15 үйлдвэрлэгч болон тэдгээртэй холбоотой бүтээгдэхүүний үр дүнгээр хязгаарлагдана.
