Cùng một bài tập nhưng tập vào thời điểm khác nhau có thể tạo ra khác biệt về khả năng kiểm soát đường huyết hoặc chất lượng giấc ngủ. Buổi sáng giúp khởi động ngày mới và đánh thức cơ thể. Trong khi đó, vào buổi chiều hoặc tối, các chức năng cơ thể hoạt động mạnh hơn nên khả năng thực hiện bài tập có thể tăng lên.
Tuy nhiên, không thể khẳng định chắc chắn tập luyện vào buổi sáng hay buổi tối thì cái nào tốt hơn tuyệt đối. Tùy tình trạng sức khỏe và mục tiêu tập luyện, khung giờ phù hợp sẽ khác nhau ở mỗi người. Hiệp hội Tim mạch Mỹ (American Heart Association - AHA) khuyến nghị điều quan trọng là chọn thời điểm có thể duy trì tập luyện đều đặn để hình thành thói quen.
Vì sao người khó kiểm soát đường huyết nên ưu tiên tập buổi tối?
Nếu mục tiêu là vừa tăng mức độ hoạt động thể chất vừa quản lý đường huyết, tập vào buổi tối có thể hiệu quả hơn. Một nghiên cứu cho thấy người thừa cân hoặc béo phì tập vào buổi tối kiểm soát đường huyết tốt hơn, và kết quả này đã được công bố trên tạp chí học thuật quốc tế "Obesity".
Nhóm nghiên cứu chia đối tượng theo các nhóm: △“nhóm buổi sáng” tập hơn 50% tổng thời lượng vận động trong ngày vào buổi sáng △“nhóm buổi chiều” tập từ 12h đến 18h △“nhóm buổi tối” tập từ 18h đến 24h △“nhóm không hoạt động” không tập luyện. Kết quả cho thấy “nhóm buổi tối” có mức đường huyết hằng ngày thấp hơn một cách có ý nghĩa so với “nhóm không hoạt động”. Xu hướng này thể hiện rõ hơn ở những người tham gia béo phì gặp khó khăn trong kiểm soát đường huyết.
Người ngủ muộn: Hiệu quả tập luyện buổi chiều cao hơn
Xét về năng lực thực hiện bài tập, hiệu quả tập luyện vào buổi chiều nhìn chung cao hơn. Khi nhiệt độ cơ thể tăng dần theo thời gian trong ngày, chuyển động của cơ bắp trở nên trơn tru hơn.
Một nghiên cứu phối hợp giữa Đại học Harvard (Mỹ) và Đại học Basel (Thụy Sĩ) phân tích 63 công trình cho thấy sức mạnh cơ bắp và khả năng bật nhảy đạt đỉnh trong khoảng 13-20h, còn lực bóp tay đạt mức cao nhất trong khoảng 14-19h.
Đặc biệt, những người có thói quen ngủ muộn và thức dậy muộn thường phát huy năng lực thể chất tốt hơn nếu tập từ buổi chiều trở đi. Nhóm nghiên cứu của Đại học Birmingham (University of Birmingham, Anh) phân tích khung giờ tập luyện hiệu quả theo thói quen ngủ cho thấy người hoạt động về muộn nếu tập vào buổi sáng thì hiệu quả thậm chí thấp hơn.
Vậy ai phù hợp với tập buổi sáng? Đó là người có mục tiêu giảm cân. Do trạng thái nhịn ăn kéo dài qua đêm, tỷ lệ sử dụng mỡ làm nguồn năng lượng sẽ cao hơn, giúp giảm cân hiệu quả.
Tuy nhiên, người mắc đái tháo đường nếu tập lúc bụng đói có thể bị hạ đường huyết. Người bị tăng huyết áp nếu tập vào buổi sáng, hệ thần kinh giao cảm được kích hoạt có thể làm huyết áp tăng, khiến gánh nặng lên hệ tim mạch lớn hơn.
