Khi mùa đông đến, mặc dù ai cũng có tâm trạng muốn "đi lên núi", nhưng cách thức để đi thì cần phải lựa chọn. Đi bộ nhẹ nhàng trekking và leo núi lên đỉnh nhìn có vẻ giống nhau nhưng vào mùa đông, độ khó cảm nhận và tiêu chuẩn chuẩn bị hoàn toàn khác nhau. Vấn đề xảy ra khi không nhận thức được sự khác biệt này và bắt đầu với cùng một sự chuẩn bị. Trong các chuyến đi bộ trên núi mùa đông, việc chuẩn bị khác nhau tùy theo mục đích là khởi đầu của sự an toàn.
Trekking mùa đông | Trạng thái mặt đường quan trọng hơn quá trình đi bộ
Trekking mùa đông là một chuyến đi bộ trên núi tương đối nhẹ nhàng, chủ yếu trên các con đường vòng hoặc đường rừng. Sự thay đổi độ cao không lớn nên tiêu tốn sức lực ít, nhưng những con đường có tuyết, sương giá và lá rụng chồng chất thì dễ trơn trượt. Do đó, trekking mùa đông có thể đi bằng giày thể thao thông thường, nhưng vì có nhiều đoạn đường ướt hoặc đóng băng, nên cần ưu tiên xem xét giày có chức năng chống nước và đế chống trượt. Ở những đoạn đường đất ướt hoặc có lá rụng, một cú trượt nhỏ cũng có thể dẫn đến ngã. Nếu có giày chống nước, chân sẽ ít bị lạnh hơn ở những đoạn đường tuyết tan. Chỉ cần giảm bước đi và giảm tốc độ cũng có thể tăng cường độ an toàn một cách đáng kể.
Leo núi mùa đông | Cần xem xét độ cao, gió, quản lý nhiệt độ cơ thể
Leo núi mùa đông có nhiều biến số vì mục tiêu là đạt đến đỉnh. Khi độ cao tăng lên, gió càng mạnh và nhiệt độ cảm nhận giảm nhanh chóng. Nếu tiếp cận với trang phục hoặc lịch trình giống như mùa hè, nhiệt độ cơ thể sẽ giảm nhanh chóng. Giày leo núi có kiểu dáng ôm cổ chân sẽ ổn định hơn, và găng tay, mũ, áo khoác giữ ấm dự phòng là điều cần thiết. Đặc biệt, vì nhiệt độ cơ thể giảm nhanh chóng trong thời gian nghỉ ngơi, nên cần chuẩn bị dựa trên thời điểm "dừng lại" hơn là "đang đi". Chỉ cần thêm một chiếc áo khoác chống gió cũng có thể giảm đáng kể cảm giác lạnh khi ở trên đỉnh.
Tiêu chuẩn về crampon | Trekking là lựa chọn, leo núi là cần thiết tùy theo tình huống
Crampon thường được nhắc đến trong các chuyến đi bộ trên núi mùa đông là thiết bị chống trượt. Tuy nhiên, không phải tất cả các chuyến đi bộ trên núi mùa đông đều cần thiết phải có. Nếu là một lộ trình trekking chủ yếu trên mặt phẳng, chỉ cần giày có độ bám tốt là đủ. Ngược lại, trong các chuyến leo núi mùa đông có độ dốc hoặc nhiều đoạn râm mát, crampon sẽ ảnh hưởng lớn đến sự an toàn. Điều quan trọng là không phải "có mang theo" mà là "có sẵn sàng sử dụng theo tình huống hay không".
Tiêu chuẩn về trang phục leo núi | Không phải một bộ dày mà là 'layering' là chìa khóa
Sai lầm phổ biến nhất trong các chuyến đi bộ trên núi mùa đông là cố gắng giải quyết nhiệt độ cơ thể bằng một bộ quần áo dày. Trong khi leo núi, nhiệt độ cơ thể tăng nhanh và ra mồ hôi, và ngay khi dừng lại, nó sẽ giảm nhanh chóng. Cách mặc cơ bản là mặc nhiều lớp: lớp trong chức năng – lớp giữa giữ ấm – lớp ngoài chống gió. Mặc như vậy, trong khi đi bộ có thể mở khóa kéo để thoát nhiệt, và khi nghỉ ngơi có thể ngay lập tức thêm lớp giữ ấm. Ngăn chặn tình huống mồ hôi bị lạnh và làm mất nhiệt độ cơ thể là vai trò chính của trang phục leo núi mùa đông. Việc có nhiều lớp quần áo có thể cởi ra và đóng lại theo tình huống quan trọng hơn nhiều so với việc mặc nhiều quần áo.
Kế hoạch thời gian | Trekking hay leo núi cũng đều 'bắt đầu sớm' là cơ bản
Vào mùa đông, ánh sáng mặt trời ngắn hơn và vào buổi chiều, nhiệt độ giảm nhanh chóng. Dù là trekking hay leo núi, việc bắt đầu sớm là quy tắc an toàn thực tế nhất. Đặc biệt trong leo núi, nên giảm thời gian ở đỉnh và lên lịch dựa trên thời gian xuống núi. Trekking cũng vậy, nhiệt độ có thể thay đổi nhanh chóng vào lúc hoàng hôn, làm tăng cảm giác lạnh. Quản lý thời gian trong các chuyến đi bộ trên núi mùa đông nên dựa trên môi trường hơn là sức lực.
Tiêu chuẩn lựa chọn cho người mới bắt đầu | Mùa đông là 'trekking' an toàn hơn 'leo núi'
Nếu bạn chưa quen với các chuyến đi bộ trên núi mùa đông, tốt nhất là bắt đầu với trekking. Chỉ cần những lộ trình ngắn, đường đông người, và những địa điểm dễ tiếp cận cũng đủ để tận hưởng cảnh sắc mùa đông. Việc quyết định để lại thời gian trở về quan trọng hơn là cố gắng lên đỉnh. Mùa đông là mùa để đi bộ trong khi quan sát xung quanh hơn là tăng tốc trên núi. Dù là cùng một ngọn núi, cách tiếp cận cần phải thay đổi tùy theo mục đích để các chuyến đi bộ trên núi mùa đông không trở thành gánh nặng mà là niềm vui.
