Trong quá khứ, cuối tuần thường là thời gian để vận động và nạp lại năng lượng. Thời gian để chơi cầu lông trong công viên, đến rạp chiếu phim, và gặp gỡ bạn bè để cùng cười đùa. Nhưng giờ đây, hình ảnh nằm trên giường xem điện thoại và chất đầy đồ ăn vặt trong tầm tay suốt cả ngày đã trở nên tự nhiên.
Gần đây, một từ mới có tên ‘Bed Rotting’ (nghĩa là ‘thối rữa trên giường’) đang lan truyền nhanh chóng trên mạng xã hội TikTok. Cụm từ này, theo đúng nghĩa đen, có nghĩa là không ngủ mà ở trên giường trong trạng thái tỉnh táo và trải qua thời gian không sản xuất.
Có ý kiến cho rằng xu hướng này là một hình thức ‘tự chăm sóc’ để thoát khỏi cuộc sống căng thẳng và nạp lại năng lượng, nhưng cũng có những cảnh báo từ các chuyên gia rằng đây có thể là dấu hiệu nguy hiểm cho sức khỏe tâm thần. Liệu Bed Rotting có phải là ‘thuốc’ cho những người hiện đại mệt mỏi, hay là một ‘căn bệnh’ ăn mòn cuộc sống?
Có thể trở thành ‘nghỉ ngơi’ phục hồi trong thực tế khắc nghiệt
Bed Rotting không còn là câu chuyện của một số ít. Theo khảo sát của Hiệp hội Y học Giấc ngủ Hoa Kỳ (AASM) năm 2024, khoảng 24% thế hệ Z (sinh từ giữa những năm 1990 đến đầu những năm 2000) đã trải qua Bed Rotting, và trong một khảo sát gần đây, con số này đã tăng lên 49% trong thế hệ Z và 41% trong thế hệ Millennials (sinh từ đầu những năm 1980 đến giữa những năm 1990).
Nhìn vào các bình luận trực tuyến, thế hệ MZ cho biết họ chọn giường như một phương tiện để bảo vệ bản thân trong bối cảnh cạnh tranh quá mức, tương lai không chắc chắn và môi trường nghề nghiệp không ổn định. Họ trải nghiệm sự phục hồi tinh thần bằng cách tạm thời rút lui vào không gian có thể kiểm soát là giường và tạm thời cắt đứt với thế giới.
Bác sĩ nội khoa Megan Galili từ Cleveland Clinic của Mỹ đã nói trong một cuộc phỏng vấn gần đây với Health Essentials rằng: “Nghỉ ngơi cung cấp cơ hội cho cơ bắp, khớp và hệ thần kinh của chúng ta phục hồi và nạp lại năng lượng từ căng thẳng hàng ngày,” và “đặc biệt, thiếu ngủ có thể làm suy yếu hệ miễn dịch, vì vậy việc dành thời gian để bổ sung giấc ngủ trong khi Bed Rotting có thể giúp cải thiện sức khỏe miễn dịch.”
Bà cũng cho biết: “Chỉ cần nhìn lại trạng thái thể chất và cảm xúc của bản thân cũng có thể có tác dụng làm sáng tỏ tâm trí.”
Khi trở thành thói quen thì trở thành ‘bệnh’… Gây suy giảm chức năng não và rối loạn giấc ngủ
Tuy nhiên, vấn đề xảy ra khi Bed Rotting trở thành một phương tiện để trốn tránh thực tế hơn là chỉ là một sự nghỉ ngơi tạm thời. Bác sĩ Galili cảnh báo rằng: “Hành động lặp đi lặp lại trốn vào giường để tránh tình huống căng thẳng cuối cùng có thể dẫn đến cảm giác tội lỗi, cô đơn và thiếu động lực,” và “nếu nghỉ ngơi có chủ ý trở thành thói quen trốn tránh, nó có thể dẫn đến các bệnh tâm thần như trầm cảm hoặc rối loạn lo âu.”
Bed Rotting có thói quen cũng gây hại cho sức khỏe thể chất. Cơ thể con người được thiết kế để vận động, vì vậy việc nằm trên giường quá lâu sẽ gây ra nhiều tác dụng phụ. Đầu tiên là đau nhức cơ xương khớp. Giữ cùng một tư thế trong thời gian dài sẽ gây ra đau ở cổ, lưng và hông, và khớp sẽ trở nên cứng nhắc. Tăng cân do thiếu hoạt động cũng không thể tránh khỏi.
Hơn nữa, việc nằm lâu có thể dễ dàng dẫn đến cảm giác cô lập. Không tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên có thể gây ra trầm cảm. Ngoài ra, não của chúng ta cần sự kích thích, và nếu nằm trên giường suốt cả ngày, não sẽ không nhận được bất kỳ kích thích nào, dẫn đến giảm khả năng nhận thức và sự tập trung.
Vấn đề nghiêm trọng nhất là rối loạn giấc ngủ. Não của chúng ta cần học để nhận biết giường là không gian ngủ, nhưng nếu ăn uống, xem điện thoại và xem TV trên giường, mối liên kết này sẽ bị phá vỡ. Cuối cùng, não sẽ nhận thức giường như một không gian hoạt động, dẫn đến chứng mất ngủ khi thực sự cần ngủ. Điều này làm giảm chất lượng giấc ngủ và dẫn đến vòng luẩn quẩn của mệt mỏi mãn tính và giảm sự tập trung.
