Өмнөд Солонгосын зах зээлд цайны (TEA) брэндүүд ар араасаа нэвтэрч, салбаруудынх нь өмнө урт дараалал үүсэх болжээ. Нийгмийн сүлжээнд ч сувд, бяслагтай хөөс, жимсээр чимэглэсэн өнгөлөг сүүтэй цайны зураг олноор нийтлэгдэж байна. Гудамжинд мөстэй американо кофены оронд том аяга сүүтэй цай барьсан залуус ч түгээмэл харагдана. Зарим хүн цайнд сүү нэмсэн сүүтэй цайг зууш болгон уудаг бол завгүй үедээ хоолны оронд сонгох нь ч бий.
Сүүтэй цайны илчлэг, нүүрс ус, чихрийн агууламж нь цэс, хэмжээ, чихэрлэгийн түвшин, нэмэлтээсээ шалтгаалан ихээхэн өөрчлөгдөнө. Тиймээс моод дагаж сонгосон нэг аяга сүүтэй цай цусан дахь сахарын түвшин болон биеийн жингээ хянахад эрсдэл дагуулж болзошгүй.
Нэг аяга нь 200kcal-аас 400kcal гаруй: цэс бүрийн үзүүлэлт ихээхэн ялгаатай
Сүүтэй цайг үндсэндээ цай, сүү эсвэл сүүн бүтээгдэхүүнээр бэлтгэдэг ч худалдаалж буй бүтээгдэхүүнд элсэн чихэр, сироп зэрэг нэмдэг. Иймээс ундаа учраас илчлэг, нүүрс ус бага авна гэж шууд дүгнэх аргагүй.
Тухайлбал, сүлжээ дэлгүүрийн сүүтэй цайны A бүтээгдэхүүний шим тэжээлийн мэдээллээр элсэн чихэргүй L хэмжээ нь 171kcal байдаг бол чихэрлэгийн түвшнийг нэмэхэд 250~268kcal хүрдэг. Өөр нэг кофе шопын сүүтэй цайны B бүтээгдэхүүний L хэмжээ (473mL) нь 206kcal, чихрийн агууламж 2g бол сувдтай сүүтэй цайны C бүтээгдэхүүний L хэмжээ (473mL) 424kcal, чихрийн агууламж 37g байна.
Ийнхүү адилхан сүүтэй цай ч бүтээгдэхүүний чихэрлэгийн түвшин, хэмжээ, орц найрлагаасаа шалтгаалан нэг аяганы шим тэжээлийн үзүүлэлт ихээхэн ялгаатай байдаг. Тиймээс цусан дахь сахарын түвшин эсвэл жингээ хянадаг бол зөвхөн илчлэгийг бус, нэг аяганд агуулагдах нийт нүүрс ус болон чихрийн хэмжээг хамтад нь шалгах нь зүйтэй.
Сувд, бяслагтай хөөс, таро бөмбөлөг зэрэг олон нэмэлттэй: чихэрлэгийг бууруулсан ч илчлэг, нүүрс ус ↑
Сүүлийн үед сүүтэй цай түгээмэл болоход өнгөлөг нэмэлтүүд болон зажлууртай бүтэц нь ч нөлөөлж байна. Зарим сүлжээ дэлгүүрт сувдаас гадна сүүн хөөс, кокос, цагаан сувд, бяслагтай хөөс нэмж болдог. Мөн таро бөмбөлөгтэй, шар буурцгийн нунтаг цацсан, пудинг эсвэл саго нэмсэн зэрэг зажилж идэх мэдрэмжийг онцолсон олон төрлийн сүүтэй цай худалдаалж байна.
‘Хөөс’ гэдэг нь сүү, цөцгий зэргийг зөөлөн, өтгөн хөөс болгон ундааны дээр тавьдаг нэмэлт юм. Бяслагтай хөөсийг үүн дээр крем бяслаг эсвэл бяслагийн амт нэмж бэлтгэдэг. Чихэрлэг, давслаг бөгөөд өтгөн амттай тул сүүтэй цай эсвэл жимсний цайны дээр нэмж хэрэглэдэг.
Таро бөмбөлөг нь таро хэмээх үндэслэг ногоонд цардуул зэрэг орц хольж, бөөрөнхийлөн хийсэн зажлууртай нэмэлт юм. Тапиока сувдтай адил зажилж идэх бүтэц нэмдэг ч цардуул ашигладаг учраас нүүрс усны хэмжээг мөн өсгөнө.
Гол асуудал нь чихэрлэгийн түвшнийг буурууллаа гээд илчлэг эсвэл нүүрс ус заавал их хэмжээгээр багасахгүйд оршино. Тапиока сувд эсвэл таро бөмбөлөг нэмбэл цардуулын нүүрс ус ихсэж, бяслагтай эсвэл сүүн хөөс хийвэл өөх тос, илчлэг нэмэгдэж болно.
Тухайлбал, сувдтай, чихэр багатай сүүтэй цайны E бүтээгдэхүүний L хэмжээ (473mL) нь ердөө 5g чихэр агуулдаг ч илчлэг нь 300kcal орчим байдаг. Тиймээс захиалга өгөхдөө зөвхөн ‘чихэрлэг хэдэн хувь’ гэдгийг бус, сувд, хөөс зэрэг ямар нэмэлт орсныг ч шалгах хэрэгтэй.
Сүүтэй цайгаар хоол орлуулахад уураг, ногоо дутагдана
Өглөөний эсвэл өдрийн хоолны оронд нэг аяга сүүтэй цай уувал илчлэгийн хэрэглээгээ бууруулсан мэт санагдаж болно. Гэвч жингээ хянахад нэг хоолны илчлэгийг багасгахаас гадна ямар шим тэжээлээр нөхсөн нь ч чухал.
Жишээлбэл, тохирсон хэмжээний холимог үр тарианы будаа идэж, тахианы цээж мах, өндөг, дүпү зэргээр уургаа нөхөн, ногоо хачирласан нэг удаагийн хоол бэлтгэж болно. Харин зөвхөн нэг аяга чихэрлэг сүүтэй цайгаар хоолоо орлуулбал нүүрс ус, чихэр авах боловч уураг, эслэг зэрэг шим тэжээлийг хангалттай нөхөхөд хүндрэлтэй.
Ялангуяа нүүрс ус давамгайлсан хоолноос илүү уураг, эслэг агуулсан хоол идэх нь хоолны дараах цусан дахь сахарын түвшнийг зохицуулахад тустай байж болно. Солонгосын Чихрийн шижингийн нийгэмлэг ч талх, зутан зэрэг нүүрс ус давамгайлсан хүнс хэрэглэхдээ өндөг, бяслаг, самар зэргийг хамт идэхийг зөвлөдөг.
Тиймээс сүүтэй цайгаар хоолоо орлуулах бол чихэрлэг багатай үндсэн сүүтэй цай сонгож, чанасан өндөг эсвэл элсэн чихэргүй грек тараг зэрэг уургаа нөхөх хүнсийг хамт хэрэглэх нь зүйтэй. Ногоо, жимс зэргийг нэмж эслэгээ нөхөн, нийт хоолны шим тэжээлийн тэнцвэрийг хангах нь бас нэг арга юм.
