Trong mùa đông lạnh giá, chỉ ra ngoài một chút mà đã cảm thấy đầu ngón tay tê dại và cảm giác bị giảm đi. ‘Chắc chắn không phải là tê cóng chứ?’ và đã bỏ qua, nhưng có không ít trường hợp phải đến bệnh viện vì đau đớn và biến đổi màu da. Tê cóng không phải là vấn đề chỉ xảy ra ở vùng cực. Một chút lơ là trong cuộc sống hàng ngày có thể trở thành điểm khởi đầu. Đặc biệt, khi bỏ qua những điều cơ bản trong việc duy trì nhiệt độ cơ thể, nguy cơ sẽ tăng lên nhanh chóng.
Vấn đề không phải là ‘lưu lượng máu ngoại vi’ mà là nhiệt độ cơ thể
Tê cóng không chỉ đơn giản là do cơ thể lạnh đi. Khi tiếp xúc với lạnh, cơ thể chúng ta sẽ giảm lưu lượng máu ở các bộ phận ngoại vi như tay, chân, tai và mũi để bảo vệ các cơ quan chính. Nếu quá trình này kéo dài, việc cung cấp oxy và dinh dưỡng cho mô sẽ bị ngắt quãng, và tổn thương da và dây thần kinh sẽ bắt đầu. Vấn đề là triệu chứng ban đầu thường cảm thấy nhẹ nhàng như ‘lạnh và tê dại’. Ngay khi cảm thấy đau đớn giảm đi, có thể tổn thương đã tiến triển.
Dù đã chuẩn bị găng tay và tất, nhưng lại ‘đeo sai’
Dù đã chuẩn bị găng tay và tất khi ra ngoài vào mùa đông, nhưng có nhiều lý do khiến bạn vẫn bị tê cóng. Găng tay chật hoặc tất mỏng có thể gây cản trở lưu lượng máu hơn là giữ ấm. Đặc biệt, găng tay ướt hoặc tất ẩm có thể làm mất nhiệt độ cơ thể nhanh chóng, làm tăng nguy cơ tê cóng. Yếu tố chính để giữ ấm không phải là độ dày mà là ‘lớp không khí’. Việc chọn lựa giữ ấm mà không làm chật tay chân là rất quan trọng. Càng ra ngoài lâu, càng cần thói quen chuẩn bị thêm.
Uống một ly rượu là sự nhầm lẫn
Khi uống rượu trong thời tiết lạnh, bạn sẽ cảm thấy cơ thể ấm lên. Nhưng đó chỉ là ảo giác do mạch máu giãn nở tạm thời và nhiệt độ thoát ra. Thực tế, nhiệt độ cơ thể sẽ giảm nhanh hơn, và khả năng điều chỉnh mạch máu ngoại vi cũng bị giảm. Đặc biệt, việc uống rượu trước và sau khi hoạt động ngoài trời sẽ làm tăng nguy cơ tê cóng. Bởi vì bạn sẽ ít cảm thấy lạnh hơn và dễ bỏ lỡ các tín hiệu nguy hiểm. Uống ‘một ly’ trước khi hoạt động ngoài trời vào mùa đông là một lựa chọn nguy hiểm.
Chọn giày, không phải ‘giữ ấm’ mà là ‘không gian’ trước
Chân là bộ phận thường xuyên bị tê cóng nhất. Nếu bạn đi nhiều lớp tất dày hoặc ép chân vào giày nhỏ, sẽ cản trở lưu thông máu. Cần phải có không gian để các ngón chân có thể di chuyển tự do để duy trì nhiệt độ cơ thể. Đế giày cũng rất quan trọng để ngăn chặn không khí lạnh từ dưới đất. Nếu bạn có lịch trình đứng hoặc đi ngoài trời lâu, ngay cả khi đi giày giữ ấm, bạn cũng cần kiểm tra cảm giác và không gian thoải mái.
Khi cảm giác giảm đi, hành động ngay lập tức là cần thiết
Nếu tay chân bạn trở nên nhợt nhạt và cảm giác bị tê dại, việc đầu tiên là di chuyển ngay đến một môi trường ấm áp. Trong trường hợp này, việc ngâm vào nước nóng đột ngột hoặc chà xát mạnh có thể làm tổn thương thêm. Nguyên tắc là làm ấm từ từ với nhiệt độ ấm tương tự như nhiệt độ cơ thể. Việc cảm thấy đau trở lại không có nghĩa là đã hồi phục. Nếu có sự thay đổi màu da, phồng rộp, hoặc đau kéo dài, thì nên nhận sự đánh giá từ nhân viên y tế. Cần nhớ rằng tê cóng không phải là do chịu đựng cái lạnh, mà là do sự lơ là nhỏ nhặt tích tụ lại.
