Có những người vẫn giữ được vóc dáng thon gọn dù không đặc biệt kiểm soát chế độ ăn. Ngược lại, một số người dễ tăng cân dù không ăn nhiều. Sự khác biệt này phần nào chịu ảnh hưởng của cơ địa bẩm sinh, nhưng cũng có thể bắt nguồn từ thói quen sinh hoạt hằng ngày.
Sau khi giảm 27kg, lương y Oh Yoon-seo, người thường xuyên chia sẻ phương pháp kiểm soát cân nặng, đã đăng trên mạng xã hội bài viết về “5 đặc điểm của những người không bao giờ tăng cân”. Hãy cùng tìm hiểu cụ thể những đặc điểm được cô giới thiệu và cơ sở của chúng.
Hạng 1: Không nghĩ về đồ ăn cả ngày
Lương y Oh nói: “Với những người không tăng cân, đồ ăn không phải là trung tâm của cả ngày. Thay vì liên tục nghĩ đến chuyện ăn uống, họ chỉ ăn khi đói và quên chuyện ăn uống khi đã no”. Một khái niệm tương tự được đề cập trong các nghiên cứu là “tính phản ứng với thức ăn”. Đây là xu hướng dễ nảy sinh ham muốn ăn uống trước những kích thích bên ngoài như hình ảnh hoặc mùi thơm của món ăn ngon, ngay cả khi không đói.
Theo nghiên cứu của nhóm Đại học College London (UCL), Anh, khảo sát hành vi ăn uống của người trưởng thành và được công bố trên tạp chí quốc tế 《Appetite》, những người có mức độ phản ứng với thức ăn và xu hướng ăn uống theo cảm xúc cao thường có chỉ số BMI cao hơn. Ngược lại, những người phản ứng tốt hơn với cảm giác no có xu hướng có BMI thấp hơn.
Hạng 2: Thường xuyên vận động trong ngày
Đó là chủ động vận động nhiều trong sinh hoạt hằng ngày, chẳng hạn đi bộ nhiều, thường xuyên đứng dậy thay vì ngồi lâu và đi cầu thang. Những chuyển động nhỏ trong cuộc sống được gọi là sinh nhiệt do hoạt động không tập luyện (NEAT·Non-Exercise Activity Thermogenesis). Đây là năng lượng tiêu hao từ các hoạt động thường ngày, không bao gồm ngủ, ăn uống và tập thể dục có kế hoạch. Xét về tổng năng lượng tiêu hao trong ngày, việc ngồi liên tục trong thời gian còn lại sau khi đã tập thể dục một giờ có thể tạo ra khác biệt so với lối sống tranh thủ đứng dậy, đi bộ và vận động thường xuyên.
Hạng 3: Đặt thìa đũa xuống ngay khi no
Lương y Oh giải thích: “Hãy ưu tiên cảm giác no của bản thân thay vì nghĩ rằng ‘bỏ lại thì tiếc’. Dù thức ăn còn thừa hoặc vẫn có thể ăn thêm một miếng, họ sẽ kết thúc bữa ăn khi cảm thấy đã no”. Các nghiên cứu về béo phì trên thực tế cũng coi phản ứng với cảm giác no là yếu tố quan trọng. Nghiên cứu về hành vi ăn uống ở người trưởng thành của các nhà nghiên cứu UCL cho thấy những người càng nhạy cảm với cảm giác no càng có xu hướng sở hữu chỉ số BMI thấp. Khi nhận biết được tín hiệu no do cơ thể gửi đến, việc kết thúc bữa ăn đóng vai trò quan trọng trong giảm lượng calo nạp vào quá mức.
Hạng 4: Thỏa mãn với món ăn thèm nhất
Cũng cần hình thành thói quen không ép bản thân phải nhịn tuyệt đối những món mình muốn ăn. Lương y Oh khuyên: “Hãy ăn món mình muốn, nhưng chỉ ăn đến mức cảm thấy hài lòng rồi dừng lại”. Người có vóc dáng thon gọn không nhất thiết phải kiêng hoàn toàn những món yêu thích như pizza, gà rán, bánh mì hay món tráng miệng. Họ vẫn ăn món mình muốn, ăn đến mức thỏa mãn rồi dừng.
Hạng 5: Không ăn khi không đói
Lương y Oh cho biết: “Không nên ăn chỉ vì đã đến giờ dùng bữa. Những người chỉ ăn khi thực sự đói và không tìm đồ ăn nếu không đói có thể duy trì vóc dáng thon gọn”.
Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí quốc tế 《Appetite》 năm 2018, sau khi cho 46 phụ nữ có cân nặng bình thường ăn đủ bữa trưa rồi cung cấp đồ ăn nhẹ, các đối tượng vẫn ăn thêm trung bình khoảng 188kcal sau khi kết thúc bữa ăn. Nhóm nghiên cứu nhận định hành vi này cũng liên quan đến tình trạng tăng cân trong ngắn hạn.
