Ngành thuốc lá tăng tốc với “túi nicotine” sau khi FDA cho phép ghi “ít rủi ro hơn thuốc lá điếu”

| Đăng ngày:

BAT và Philip Morris gọi đây là “động lực tăng trưởng mới”; tại Hàn Quốc, sản phẩm ra mắt chậm vì thuế nhưng lại nằm trong vùng xám quản lý

Túi nicotine là sản phẩm thay thế thuốc lá, sử dụng nicotine được vo đặc như kẹo cao su và đặt trong miệng để hấp thụ. Quan điểm cho rằng sản phẩm này ít độc hại hơn so với thuốc lá điếu đang lan rộng, kéo theo thị trường toàn cầu tiếp tục mở rộng. Tuy nhiên, liên quan đến việc gia nhập thị trường Hàn Quốc, nhiều lo ngại được nêu ra như khó khăn về quy định và thiết lập giá bán. Ảnh=Getty Image Bank

Các tập đoàn dẫn dắt thị trường thuốc lá toàn cầu đang dồn sự chú ý vào nhóm “thuốc lá không cần đốt”.

BAT (British American Tobacco), tập đoàn thuốc lá có trụ sở tại Anh với các thương hiệu như “Dunhill”, ngày 30-09 (giờ địa phương) tổ chức sự kiện dành cho nhà đầu tư và nhấn mạnh: “Chúng tôi sẽ coi các dòng sản phẩm mới như túi nicotine là động lực tăng trưởng trong thời gian tới”.

Giới phân tích cho rằng tuyên bố này xuất phát từ việc doanh số thuốc lá theo cách truyền thống — đốt trực tiếp thuốc lá điếu (thường được gọi là “thuốc lá sợi”) để hút khói — đang đi xuống. Trong tài liệu BAT phân tích doanh thu theo danh mục sản phẩm, doanh thu của nhóm “nicotine đường uống” — bổ sung nicotine bằng cách đưa sản phẩm vào miệng như kẹo nicotine, túi nicotine — được dự báo tăng trung bình 23% mỗi năm.

Nếu theo dự báo của BAT, quy mô thị trường nicotine đường uống sẽ đạt 11 tỷ bảng Anh (khoảng 19.8200 nghìn tỷ won) vào năm 2030. Trên thực tế, doanh thu mảng sản phẩm nicotine đường uống do BAT tự phát triển trong nửa đầu năm nay đã tăng 65,9% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy đà tăng còn vượt dự báo.

Dù vậy, BAT cũng không định lập tức rời bỏ mảng thuốc lá điếu. Ông Tadeu Marroco, Tổng giám đốc điều hành (CEO) Tập đoàn BAT, tham dự sự kiện nhà đầu tư, nói: “Chúng tôi sẽ duy trì các mảng cốt lõi như thuốc lá điếu và thuốc lá điện tử, đồng thời tiến tới chiến lược nắm bắt nhiều hình thức tiêu thụ nicotine khác nhau”.

Philip Morris International (PMI), đối thủ cạnh tranh tiêu biểu của BAT, cũng đưa ra đánh giá tương tự tại buổi gặp gỡ nhà đầu tư hồi tháng 5. Trong tài liệu Philip Morris phân tích doanh thu theo từng nhóm sản phẩm, tính đến năm 2025, thuốc lá điếu chiếm khoảng 81% tổng sản lượng bán ra của toàn bộ danh mục sản phẩm. Dù vẫn áp đảo, doanh thu sản phẩm thuốc lá sợi của Philip Morris giai đoạn 2022~2025 đã giảm trung bình 2% mỗi năm.

Túi nicotine, vốn chỉ vừa vượt 1% tổng sản lượng bán ra năm 2025, lại ghi nhận mức tăng trung bình 54% mỗi năm trong cùng giai đoạn. Philip Morris cũng từng nêu: “Túi nicotine chỉ chiếm một phần rất nhỏ của ngành, nhưng là lĩnh vực tăng trưởng nhanh nhất”.

Được FDA công nhận là sản phẩm thay thế thuốc lá sợi? Tranh cãi trái chiều quanh làn sóng túi nicotine

Túi nicotine mà BAT và Philip Morris đang tập trung là một dạng sản phẩm thay thế thuốc lá có hình thức tương tự thuốc lá ngậm. Nicotine được vo đặc như kẹo cao su, đặt trong một túi vải giống túi trà, rồi kẹp giữa lợi để sử dụng. Do không đốt như thuốc lá điếu và cũng không hít khói, sản phẩm có đặc điểm là hoàn toàn không tạo ra khói thuốc; vì vậy, tại châu Âu và Mỹ, xu hướng sử dụng đang gia tăng.

Theo công ty nghiên cứu thị trường Euromonitor, năm 2024, túi nicotine chiếm 2,6% thị phần trong toàn bộ thị trường thuốc lá. Cùng năm, nhóm nghiên cứu thuộc Đại học Nam California (Mỹ) cũng ước tính 5,4% người hút thuốc tại Mỹ sử dụng túi nicotine.

Xét việc chỉ khoảng 2~5 trên mỗi 100 người hút thuốc sử dụng, túi nicotine vẫn khó được đánh giá vượt quá mức “một sản phẩm thay thế lạ”. Tuy nhiên, bầu không khí đã thay đổi sau khi Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) hồi tháng 6 cho phép ghi thông điệp quảng cáo trên sản phẩm dạng túi “ZYN (Jin)” của Philip Morris.

Ngày 30-06 (giờ địa phương), FDA cho phép trên bao bì ZYN được sử dụng thông điệp với ý rằng: “Nếu dùng thay cho thuốc lá điếu, nguy cơ ung thư khoang miệng, bệnh tim, ung thư phổi, đột quỵ, khí phế thũng và viêm phế quản mạn tính sẽ giảm”. Các tổ chức y tế địa phương như Mạng lưới Hành động Ung thư trực thuộc Hiệp hội Ung thư Mỹ phản đối ngay lập tức, cho rằng “cơ quan chức năng đang đứng ra quảng cáo cho sản phẩm thuốc lá của các tập đoàn lớn”. Tuy vậy, cũng có ý kiến cho rằng so với thuốc lá điếu có chứa hắc ín và khí carbon monoxide, túi nicotine an toàn hơn đáng kể là điều có thật.

Dù vậy, túi nicotine vẫn giống nhau ở điểm có thể gây bệnh tim mạch. FDA cũng cảnh báo: “(Sản phẩm dạng túi) là cách đưa nicotine dạng rắn vào miệng và hấp thụ trực tiếp không qua bộ lọc, nên không thể điều chỉnh lượng nicotine hấp thụ mỗi lần dùng; cần lưu ý điều này có thể làm tăng mức độ lệ thuộc thuốc lá”. Ngoài ra, do túi tiếp xúc trực tiếp với niêm mạc lợi, sản phẩm cũng có thể làm tăng nguy cơ phát sinh viêm loét miệng hoặc viêm nha chu.

Vì quy định áp thuế, việc ra mắt tại Hàn Quốc trước mắt là khó

Các công ty thuốc lá chủ chốt tại Hàn Quốc hiện chưa cho thấy dấu hiệu vội vàng đưa dòng túi nicotine ra thị trường trong nước.

Các thương hiệu lớn toàn cầu đang tăng trưởng mạnh ở nước ngoài như ZYN của Philip Morris hay Velo của BAT hiện vẫn chưa cụ thể hóa kế hoạch ra mắt tại Hàn Quốc. KT&G cũng đã trở thành cổ đông lớn nhất của ASF, doanh nghiệp sản xuất túi nicotine tại Bắc Âu, vào năm ngoái, nhưng điều này chưa dẫn tới việc tung sản phẩm tại thị trường Hàn Quốc.

Ngành công nghiệp cho rằng nguyên nhân khiến túi nicotine vào thị trường Hàn Quốc chậm là “thuế”. Theo luật hiện hành, thuế thuốc lá điếu được tính theo “số điếu”, còn thuốc lá điện tử dạng tinh dầu được tính theo “thể tích dung dịch (ml)”. Túi nicotine được phân loại là thuốc lá nhai, nên thuế được áp theo “khối lượng (g)”.

Cụ thể, với thuốc lá nhai, mỗi 1g bị áp thuế tiêu thụ thuốc lá 364 won, thuế tiêu thụ đặc biệt 325 won và khoản đóng góp thúc đẩy sức khỏe quốc dân 534,5 won. Cộng thêm thuế giáo dục địa phương và thuế giá trị gia tăng, giá tính theo 1g dễ dàng vượt 1.200 won. Nếu giả định bán sản phẩm 10g, ngay cả khi chưa tính giá vốn hay biên lợi nhuận phân phối, gánh nặng thuế cũng phát sinh trên 10.000 won.

Khác với cách tính của Mỹ hoặc Liên minh châu Âu (EU) — nơi chú ý đến mức độ độc hại thấp hơn so với thuốc lá điếu và áp mức thuế thấp hơn thuốc lá điếu thông thường — cấu trúc này khiến việc thiết lập mức giá thực tế trở nên khó khăn.

“Về bản chất giống kẹo cai thuốc⋯liệu có thể quản lý được không”

Tuy nhiên, cũng có dự báo rằng khi túi nicotine chính thức vào thị trường Hàn Quốc, việc quản lý sẽ gặp khó.

Hàn Quốc ngày 24-04 năm nay đã sửa đổi Luật Kinh doanh Thuốc lá, mở rộng định nghĩa về thuốc lá. Trước đây, chỉ các sản phẩm sử dụng “lá thuốc lá sợi” mới được coi là thuốc lá; hiện nay, “sản phẩm dùng nicotine tổng hợp làm nguyên liệu” cũng được đưa vào phạm vi thuốc lá theo pháp luật và bắt đầu áp dụng như đối tượng chịu quản lý tương tự thuốc lá điếu. Theo đó, thuốc lá điện tử dạng tinh dầu sử dụng nicotine tổng hợp, túi nicotine dùng nguyên liệu nicotine dạng rắn… cũng được đối xử như “thuốc lá” tương tự thuốc lá điếu.

Vấn đề là, trong quản lý túi nicotine, ngoài việc thiết lập giá, dư địa để chính phủ can thiệp là không nhiều.

Thông thường, chính sách kiểm soát thuốc lá được chia thành biện pháp về giá và biện pháp phi giá. Biện pháp về giá là áp thuế lên thuốc lá để kiềm chế tiêu dùng; còn biện pháp phi giá là chỉ định nơi công cộng hoặc cơ sở là khu vực cấm hút thuốc, hoặc cấm quảng cáo.

Với túi nicotine, khi sử dụng không tạo mùi và ít ảnh hưởng xung quanh, nên ngay cả khi dùng tại nơi cấm hút thuốc, việc cấm đoán trên thực tế cũng khó. Trên thực tế, tại Mỹ và Anh đã có trường hợp học sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông bị phát hiện sử dụng trong giờ học.

Ngoài ra, cũng có ý kiến lo ngại rằng tại Hàn Quốc — nơi mức độ nhận biết về thuốc lá nhai còn thấp — túi nicotine có thể bị tiếp thị như “một dạng sản phẩm hỗ trợ cai thuốc”.

Một người trong ngành thuốc lá, trong cuộc điện thoại với Comedotcom ngày 02, nói: “Nếu chỉ xét cấu trúc, túi nicotine tương tự kẹo cai thuốc hoặc miếng dán cai thuốc. Đó là đưa nicotine trực tiếp vào cơ thể để ít nhất ngăn các chất độc hại khi đốt thuốc lá điếu” và cho rằng “có khả năng lặp lại kịch bản tương tự trước đây, khi thuốc lá điện tử dạng tinh dầu từng quảng bá theo cách tương tự như một món đồ hỗ trợ cai thuốc”.

Theo người này, khi thuốc lá điện tử dạng tinh dầu dùng nicotine tổng hợp được đưa vào phạm vi thuốc lá theo pháp luật, ngành đã phản ứng bằng cách tung ra các sản phẩm không nicotine hoặc sản phẩm dùng chất tương tự nicotine để tránh việc áp dụng bản sửa đổi Luật Kinh doanh Thuốc lá. Phần lớn các sản phẩm mới đã “đổi tính chất” theo cách này, theo mô tả, cho phép cả thanh thiếu niên tiếp cận thông tin bán hàng và đánh giá sản phẩm qua các cổng thông tin lớn mà không cần xác minh người trưởng thành riêng biệt.

Người này nói thêm: “Không có gì đảm bảo việc lợi dụng vùng xám quản lý như vậy sẽ không tái diễn với túi nicotine” và nhấn mạnh: “Đã đến lúc cần một chính sách quản lý bao trùm toàn bộ các sản phẩm thay thế thuốc lá”.

×