
Hầu hết các bậc cha mẹ có con nhỏ thường mong con mình cao hơn mức trung bình. Thế nhưng, gần đây một kết quả nghiên cứu thu hút sự chú ý khi cho thấy nếu chiều cao quá vượt trội thì ngược lại có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh nhất định.
Nhóm nghiên cứu do Giáo sư Fuu-Jen Tsai thuộc Bệnh viện Đại học Y Trung Quốc, thành phố Taichung (Đài Loan) dẫn dắt cho biết, thông qua phân tích di truyền quy mô lớn trên người Đông Á, họ đã xác nhận rằng càng cao thì nguy cơ mắc lạc nội mạc tử cung và rung nhĩ càng tăng. Kết quả nghiên cứu này gần đây đã được đăng trên tạp chí học thuật quốc tế 〈PLOS Genetics〉.
Gen quyết định chiều cao cũng đồng thời làm tăng nguy cơ bệnh tật
Chiều cao của con người được quyết định bởi tác động tổng hợp của yếu tố di truyền và yếu tố môi trường. Việc các gen quyết định chiều cao có thể liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe đã được biết từ trước, nhưng các nghiên cứu tập trung vào quần thể Đông Á vẫn còn tương đối hạn chế.
Nhóm nghiên cứu đã theo dõi và khảo sát tác động di truyền của chiều cao đối với sức khỏe dựa trên dữ liệu di truyền của 120.000 người Hán tại Đài Loan, cùng dữ liệu phân tích liên kết toàn hệ gen (GWAS) của 2.050 bệnh nhân mắc chứng thấp lùn di truyền và 27.966 người thuộc nhóm đối chứng. Kết quả phân tích xác định được 293 biến thể di truyền liên quan đến chiều cao thông thường và 5 biến thể di truyền đặc hiệu gây ra chứng thấp lùn di truyền.
Nhóm nghiên cứu tiếp tục đối chiếu chéo các kết quả này với dữ liệu từ 5 ngân hàng sinh học (biobank) ở Đông Á, từ đó ước tính mối tương quan cụ thể về việc các gen nói trên ảnh hưởng như thế nào đến sự khởi phát bệnh trong thực tế.
Càng cao, nguy cơ lạc nội mạc tử cung và rung nhĩ càng tăng
Kết quả nghiên cứu xác nhận rằng chiều cao có liên quan đến nhiều chỉ số cơ thể như chức năng phổi, đặc tính tim mạch và độ tuổi có kinh lần đầu. Đặc biệt, xu hướng cho thấy càng cao thì nguy cơ mắc lạc nội mạc tử cung và rung nhĩ càng tăng đồng thời.
Cụ thể, nếu chiều cao cao hơn khoảng 8,3cm so với chiều cao trung bình của nhóm khảo sát là 162,24cm, nguy cơ rung nhĩ tăng khoảng 12-15%. Với lạc nội mạc tử cung, phân tích cũng cho thấy cứ tăng 1 bậc chiều cao (khoảng 8,3cm) thì nguy cơ mắc bệnh tăng khoảng 7%. Ngược lại, những người thấp hơn có khả năng mắc lạc nội mạc tử cung tương đối thấp hơn.
Lạc nội mạc tử cung là bệnh lý trong đó mô tương tự nội mạc tử cung tăng sinh bên ngoài tử cung, gần đây được chú ý như một trong những nguyên nhân chính gây đau bụng kinh dữ dội và đau vùng chậu. Rung nhĩ là một dạng rối loạn nhịp tim, trong đó tim đập nhanh và không đều; bệnh có thể dẫn đến các biến chứng nặng như đột quỵ hoặc suy tim nên cần đặc biệt lưu ý.
“Chiều cao có thể trở thành chỉ dấu dự báo nguy cơ sức khỏe ở người Đông Á”
Nhóm nghiên cứu giải thích rằng chiều cao không chỉ là một đặc điểm thể chất đơn thuần, mà còn có thể được sử dụng như một yếu tố nguy cơ di truyền để dự báo một số rủi ro sức khỏe đặc thù ở quần thể Đông Á. Nhóm nghiên cứu cho biết: “Khi tích hợp dữ liệu di truyền từ nhiều ngân hàng sinh học ở Đông Á, chúng tôi xác nhận rằng các yếu tố di truyền của chiều cao không chỉ liên quan đến các đặc tính liên quan tăng trưởng mà còn liên quan đến những bệnh có ý nghĩa lâm sàng quan trọng như rung nhĩ và lạc nội mạc tử cung”, đồng thời nhấn mạnh rằng “điểm đa gen liên quan đến chiều cao có thể giúp dự đoán trước nguy cơ khởi phát bệnh ở quần thể Đông Á”.
Tuy vậy, nhóm nghiên cứu nhấn mạnh rằng kết quả này không có nghĩa là người cao chắc chắn sẽ mắc các bệnh nói trên. Để có thể áp dụng mối liên quan di truyền này vào thực hành lâm sàng, vẫn cần thêm các nghiên cứu bổ sung.
