Nghiên cứu ứng dụng AI để phân tích chức năng của khoảng 23.000 biến thể gen liên quan ung thư, cùng thương vụ xuất khẩu công nghệ thuốc điều trị động kinh kháng trị ở trẻ em trị giá khoảng 810 tỷ won… là những kết quả nằm trong danh sách 30 thành tựu được chọn là “thành tựu xuất sắc” năm nay, hình thành từ đầu tư R&D y tế - sức khỏe của Chính phủ.
Bộ Y tế và Phúc lợi Hàn Quốc và Viện Phát triển Công nghiệp Y tế Hàn Quốc ngày 8 cho biết đã chọn 16 bài báo khoa học, 6 bằng sáng chế, 4 chuyển giao công nghệ, 3 thương mại hóa và 1 thành tựu đặc thù vào danh sách “30 thành tựu xuất sắc về nghiên cứu - phát triển (R&D) y tế - sức khỏe năm 2026”.
Danh sách 30 thành tựu xuất sắc được xây dựng nhằm khích lệ động lực nghiên cứu của các nhà khoa học và giới thiệu kết quả nghiên cứu y tế - sức khỏe tới người dân. Các ứng viên do những cơ quan liên quan như Viện Phát triển Công nghiệp Y tế Hàn Quốc, Trung tâm Ung thư Quốc gia, Trung tâm Sức khỏe Tâm thần Quốc gia, Viện Phục hồi chức năng Quốc gia… đề xuất sẽ trải qua thẩm định sơ bộ và đánh giá của Ủy ban đề cử thành tựu xuất sắc trước khi được lựa chọn.
Năm nay, danh sách có nhiều kết quả được đánh giá có sức lan tỏa lớn về mặt công nghiệp như AI, y học chính xác, thiết bị y tế tiên tiến, phát triển thuốc mới, xuất khẩu công nghệ ra toàn cầu và thương mại hóa lần đầu trong nước. Trong số các kết quả ở giai đoạn cơ bản - ứng dụng - phát triển được tạo ra nhờ hỗ trợ R&D y tế - sức khỏe của Bộ, hội đồng đánh giá tổng hợp theo các tiêu chí: tính xuất sắc học thuật, tính đổi mới công nghệ, tác động lan tỏa công nghiệp và mức độ đóng góp cho sức khỏe người dân. Các bài báo khoa học chiếm hơn một nửa tổng số; số thành tựu đi tiếp đến chuyển giao công nghệ và thương mại hóa là 7.
Phân tích khoảng 23.000 biến thể gen ATM… dự đoán chức năng bằng AI
Thành tựu tiêu biểu ở mảng bài báo khoa học là nghiên cứu “Phát hiện quy mô lớn các biến thể gen ATM làm tăng nguy cơ ung thư” của nhóm do Giáo sư Kim Hyung-beom (Đại học Yonsei) dẫn dắt. ATM là gen giúp duy trì ổn định bộ gen bằng cách phát hiện DNA bị tổn thương và điều phối quá trình sửa chữa. Khi gen này xuất hiện biến thể, nguy cơ phát sinh ung thư và tiên lượng bệnh nhân có thể bị ảnh hưởng, nhưng trong nhiều trường hợp rất khó xác định từng biến thể cụ thể thực sự có chức năng gì.
Nhóm nghiên cứu đã đưa khoảng 23.000 biến thể đơn nucleotide của gen ATM vào tế bào người để đánh giá trực tiếp chức năng. Dựa trên kết quả này, họ cũng phát triển mô hình học sâu AI mang tên “DeepATM”, qua đó dự đoán chức năng của những biến thể vốn khó diễn giải ý nghĩa trước đây.
Kết quả nghiên cứu được đăng trên tạp chí quốc tế 〈Cell〉 vào tháng 9-2025. Viện Phát triển Công nghiệp Y tế Hàn Quốc đánh giá đây là thành tựu đặt nền tảng cho y học chính xác, có thể ứng dụng vào chiến lược điều trị ung thư và dự đoán tiên lượng bệnh nhân.
AI cũng được ứng dụng trong chuẩn bị truyền máu và phân biệt rối loạn phát triển. Nhóm của Yoo Jun-sang (Đại học Sungkyunkwan) đã phát triển AI dự đoán lượng máu cần truyền cho bệnh nhân trước phẫu thuật và liên kết với hồ sơ bệnh án điện tử ở nước ngoài. Nhóm của Chun Keun-ah (Đại học Yonsei) phát triển công nghệ chẩn đoán phân biệt dựa trên dữ liệu biohealth liên quan rối loạn phát triển tự kỷ.
Thuốc điều trị động kinh của Sobagen, xuất khẩu công nghệ khoảng 810 tỷ won
Ở mảng chuyển giao công nghệ, ứng viên tiêu biểu là hợp chất ứng viên thuốc điều trị động kinh kháng trị ở trẻ em “Sobagen105 (SVG105)” của Sobagen. SVG105 là liệu pháp axit ribonucleic (RNA) nhắm vào nguyên nhân gốc của bệnh. Sau khi xác nhận hiệu quả và độ an toàn, Sobagen đã ký hợp đồng xuất khẩu công nghệ toàn cầu trị giá khoảng 810 tỷ won với Angelini Pharma, hãng dược chuyên hệ thần kinh trung ương của Italy, vào tháng 9-2025.
AbClon đã chuyển giao công nghệ ra nước ngoài đối với liệu pháp tế bào - gen CAR-T nhắm CD19 mang tên “Nespecel”. Trung tâm Ung thư Quốc gia đã chuyển giao công nghệ vật liệu hình ảnh theranostics và thiết bị y tế chẩn đoán dùng đồng thời cho chẩn đoán và điều trị ung thư đường tiêu hóa.
Công nghệ đo phản xạ phân cực p độ nhạy cao để đánh giá độc tính miễn dịch theo từng cá nhân do Viện Nghiên cứu Tiêu chuẩn và Khoa học Hàn Quốc phát triển cũng được chọn là thành tựu chuyển giao công nghệ.
Ra mắt Tergaase, mỹ phẩm đạt doanh thu 7,9 tỷ won… 3 thành tựu thương mại hóa
Có 3 thành tựu thương mại hóa dẫn tới ra mắt sản phẩm và doanh thu.
Alteogen đã phát triển công nghệ nền tảng dựa trên hyaluronidase người tái tổ hợp, mang tên “Hybrozyme”, dùng để chuyển thuốc sinh học dạng tiêm tĩnh mạch sang dạng tiêm dưới da.
Dựa trên công nghệ này, công ty đã thương mại hóa “Tergaase Injection”, chế phẩm đơn thành phần hyaluronidase người tái tổ hợp đầu tiên trong nước. Tergaase Injection được Bộ An toàn Thực phẩm và Dược phẩm cấp phép lưu hành vào tháng 7-2024, và doanh thu năm 2025 là 2,35 tỷ won.
Cosmax đã thương mại hóa công nghệ liposome trong mỹ phẩm, đạt doanh thu 7,9 tỷ won. Bệnh viện Anam thuộc Đại học Korea đã nâng cấp robot chẩn đoán từ xa không tiếp xúc và thương mại hóa bộ kit chẩn đoán ung thư siêu chính xác dựa trên MUTE-Seq.
Ngoài ra còn có thành tựu thiết bị y tế tuy không được phân loại là thương mại hóa nhưng đã đi đến bước được cấp phép lưu hành.
Nhóm của Seo Tae-seok (Đại học Kyung Hee) đã phát triển hệ thống chẩn đoán phân tử tại chỗ dạng quay, có thể đồng thời chẩn đoán 7 loại virus hô hấp, bao gồm COVID-19, trong vòng 60 phút từ tối đa 15 mẫu bệnh phẩm.
Nhóm của Oh Kwang-bin (Muun) đã phát triển hệ thống tự động “LABline” giúp giảm lượng máu bị bỏ đi khi lấy máu qua ống động mạch ở bệnh nhân ICU, và đã được Bộ An toàn Thực phẩm và Dược phẩm cấp phép thiết bị y tế.
Nhóm của Park Soo-yeon (Đại học Dongshin) cũng đã thu thập bằng chứng lâm sàng cho thiết bị y học cổ truyền dạng kim vi mô hòa tan (microneedle) tan chảy khi dán lên da và được Bộ An toàn Thực phẩm và Dược phẩm cấp phép lưu hành.
Từ nghiên cứu sa sút trí tuệ, ung thư đến cải thiện thực hành lâm sàng
Danh sách 30 thành tựu không chỉ có chuyển giao công nghệ và thương mại hóa, mà còn bao gồm nhiều nghiên cứu hướng tới điều trị bệnh nhân và cải thiện thực hành tại cơ sở y tế.
Trong lĩnh vực sa sút trí tuệ và bệnh thoái hóa não, các thành tựu được chọn gồm: công nghệ dự đoán nguy cơ di truyền Alzheimer phù hợp người Hàn Quốc, mô hình chuột Alzheimer thể rải rác, bản đồ não phân tử đơn bào của Parkinson, và chương trình can thiệp đa lĩnh vực phòng ngừa sa sút trí tuệ kiểu Hàn Quốc.
Ở lĩnh vực ung thư, danh sách có: xác định tế bào tiền ung thư gây khởi phát u não ác tính và dị biệt nội khối u, chiến lược điều trị ung thư vú di căn thụ thể hormone dương tính trước mãn kinh, và nghiên cứu tế bào miễn dịch tấn công trực tiếp đa u tủy.
Nghiên cứu steroid trước sinh giúp giảm biến chứng hô hấp ở song thai sinh non muộn, hydrogel giải phóng oxy giúp tăng hiệu quả điều trị tế bào gốc, và công nghệ microneedle đưa thuốc tới phía sau mắt cũng được đưa vào danh sách.
Bộ Y tế và Phúc lợi Hàn Quốc và Viện Phát triển Công nghiệp Y tế Hàn Quốc dự kiến đề cử các thành tựu được chọn cho giải thưởng - huân chương của Chính phủ dành cho cá nhân có công trong thúc đẩy công nghệ y tế - sức khỏe, cũng như danh sách “100 thành tựu xuất sắc về R&D quốc gia” của Bộ Khoa học và ICT.
Hai cơ quan cũng sẽ phát hành ấn phẩm tổng hợp các trường hợp thành tựu, đồng thời thúc đẩy trưng bày tại sự kiện giao lưu thành tựu và sản xuất nội dung trực tuyến. Thông tin chi tiết về 30 thành tựu dự kiến được công bố vào tháng 9 tới trên website của Viện và Hệ thống Thông tin Tổng hợp Công nghệ Y tế - Sức khỏe.
Chủ tịch Cha Soon-do của Viện Phát triển Công nghiệp Y tế Hàn Quốc nói: “Danh sách 30 thành tựu xuất sắc là ví dụ tiêu biểu cho thấy tinh thần thách thức và đổi mới của các nhà nghiên cứu không chỉ tạo ra kết quả nghiên cứu đẳng cấp thế giới, mà còn đang chuyển hóa thành nâng cao sức khỏe người dân và tăng cường năng lực cạnh tranh của ngành biohealth”.
Ông Cha bổ sung: “Chúng tôi sẽ tăng cường hỗ trợ toàn chu kỳ R&D và mở rộng lan tỏa thành tựu, để các công nghệ đổi mới được hỗ trợ đi tiếp tới chuyển giao công nghệ, thương mại hóa và thâm nhập thị trường toàn cầu”.
30 thành tựu R&D y tế - sức khỏe xuất sắc: những nghiên cứu nào được chọn?
Danh sách 30 thành tựu lần này bao gồm nhiều kết quả đa dạng, từ nghiên cứu ung thư - sa sút trí tuệ đến chẩn đoán bằng AI, thiết bị y tế, chuyển giao công nghệ thuốc mới và thương mại hóa sản phẩm.
1. Công nghệ điều trị gen - bổ thể chính xác
Nhóm của Ko Young-il (Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul) đã phát triển công nghệ điều trị gen - bổ thể chính xác dựa trên virus và axit nucleic, đồng thời áp dụng vào lâm sàng.
2. Liệu pháp chống ung thư thế hệ mới dựa trên chuyển hóa ung thư
Nhóm của Kim Soo-yeol (Trung tâm Ung thư Quốc gia) đã rút ra liệu pháp chống ung thư thế hệ mới tận dụng đặc tính chuyển hóa của tế bào ung thư thông qua nghiên cứu hợp tác Hàn - Mỹ.
3. Làm rõ tế bào tiền ung thư của u não ác tính
Nhóm của Kim Hyun-jung (Đại học Korea) đã làm rõ tế bào tiền ung thư gây phát sinh u não ác tính và tạo ra tính dị biệt bên trong khối u.
4. Phân tích quy mô lớn biến thể gen ATM
Nhóm của Kim Hyung-beom (Đại học Yonsei) đã phân tích chức năng của khoảng 23.000 biến thể gen ATM làm tăng nguy cơ ung thư và phát triển mô hình dự đoán bằng AI.
5. Cải thiện công nghệ chèn DNA dung lượng lớn
Nhóm của Park Sung-kook (Bệnh viện Nghiên cứu Nhi St. Jude) đã phát triển công nghệ profiling quy mô lớn nhằm cải thiện hệ thống chèn DNA dung lượng lớn với độ chính xác cao.
6. Chiến lược điều trị ung thư vú di căn trước mãn kinh
Nhóm của Park Yeon-hee (Bệnh viện Samsung Seoul) đã phát triển chiến lược điều trị mới cho bệnh nhân ung thư vú di căn thụ thể hormone dương tính trước mãn kinh.
7. Phát hiện tế bào miễn dịch tấn công đa u tủy
Nhóm của Cho Hyun-soo (Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul) đã phát hiện tế bào miễn dịch mới có thể trực tiếp tấn công tế bào đa u tủy, một dạng ung thư máu.
8. Vật liệu hình ảnh chẩn đoán - điều trị ung thư đường tiêu hóa
Nhóm của Choi Yong-doo (Trung tâm Ung thư Quốc gia) đã phát triển vật liệu hình ảnh theranostics và thiết bị y tế chẩn đoán dùng đồng thời cho chẩn đoán và điều trị ung thư đường tiêu hóa, sau đó chuyển giao công nghệ.
9. Dự đoán nguy cơ di truyền Alzheimer ở người Hàn Quốc
Nhóm của Kim Hee-jin (Bệnh viện Samsung Seoul) đã xây dựng công nghệ dự đoán nguy cơ di truyền Alzheimer phù hợp người Hàn Quốc và nền tảng kiểm chứng organoid não có nguồn gốc từ bệnh nhân.
10. Thuốc điều trị động kinh kháng trị ở trẻ em SVG105
Nhóm của Park Sang-min (Sobagen) đã phát triển SVG105, thuốc điều trị động kinh kháng trị ở trẻ em nhắm vào đột biến soma mTOR, và xuất khẩu công nghệ với quy mô khoảng 810 tỷ won.
11. Mô hình chuột Alzheimer thể rải rác
Nhóm của Ahn Ji-in (Đại học Sungkyunkwan) đã xây dựng mô hình chuột phục vụ nghiên cứu Alzheimer thể rải rác và làm rõ cơ chế kiểm soát bệnh lý.
12. Mô hình Parkinson và bản đồ não đơn bào
Nhóm của Lee Yeon-jong (Đại học Sungkyunkwan) đã tạo mô hình Parkinson chuyển gen mới và xây dựng bản đồ não phân tử ở cấp độ đơn bào.
13. Chuyển giao công nghệ liệu pháp CAR-T Nespecel
Nhóm của Lee Jong-seo (AbClon) đã chuyển giao công nghệ ra nước ngoài đối với liệu pháp tế bào - gen CAR-T “Nespecel” nhắm CD19.
14. Công nghệ chẩn đoán phân biệt rối loạn phát triển tự kỷ
Nhóm của Chun Keun-ah (Đại học Yonsei) đã phát triển công nghệ chẩn đoán phân biệt dựa trên dữ liệu biohealth liên quan rối loạn phát triển tự kỷ.
15. Chương trình phòng ngừa sa sút trí tuệ kiểu Hàn Quốc
Nhóm của Choi Sung-hye (Đại học Inha) đã chứng minh hiệu quả của chương trình can thiệp đa lĩnh vực phòng ngừa sa sút trí tuệ kiểu Hàn Quốc kết hợp vận động, huấn luyện nhận thức, quản lý dinh dưỡng… và xây dựng nền tảng phổ biến.
16. Công nghệ đo độc tính miễn dịch theo từng cá nhân
Nhóm của Kim Dong-hyung (Viện Nghiên cứu Tiêu chuẩn và Khoa học Hàn Quốc) đã phát triển công nghệ đo phản xạ phân cực p để đánh giá nhạy độc tính miễn dịch theo từng cá nhân và chuyển giao công nghệ.
17. Chẩn đoán viêm mũi xoang bằng dịch tiết mũi
Nhóm của Na Min-seok (Đại học Yonsei) đã phát hiện biomarker trong dịch tiết mũi giúp chẩn đoán không xâm lấn viêm mũi xoang mạn tính type 2.
18. Thiết bị y tế kim vi mô hòa tan
Nhóm của Park Soo-yeon (Đại học Dongshin) đã thu thập bằng chứng lâm sàng cho thiết bị y học cổ truyền dạng kim vi mô hòa tan tan chảy khi dán lên da và được Bộ An toàn Thực phẩm và Dược phẩm cấp phép lưu hành.
19. Chẩn đoán đồng thời 7 loại virus hô hấp
Nhóm của Seo Tae-seok (Đại học Kyung Hee) đã phát triển hệ thống chẩn đoán phân tử tại chỗ dạng quay, có thể chẩn đoán 7 loại virus hô hấp, bao gồm COVID-19, trong vòng 60 phút từ tối đa 15 mẫu bệnh phẩm.
20. Hệ thống lấy máu bảo tồn máu LABline
Nhóm của Oh Kwang-bin (Muun) đã phát triển hệ thống tự động “LABline” giúp giảm lượng máu bị bỏ đi khi lấy máu qua ống động mạch ở bệnh nhân ICU, và đã được Bộ An toàn Thực phẩm và Dược phẩm cấp phép thiết bị y tế.
21. AI truyền máu cho bệnh nhân phẫu thuật
Nhóm của Yoo Jun-sang (Đại học Sungkyunkwan) đã phát triển AI dự đoán lượng máu cần truyền cho bệnh nhân trước phẫu thuật và liên kết với hồ sơ bệnh án điện tử ở nước ngoài.
22. Giảm biến chứng hô hấp ở song thai sinh non muộn
Nhóm của Jeon Jong-gwan (Bệnh viện Mokdong thuộc Đại học Nữ Ewha) đã xác nhận hiệu quả của việc dùng steroid trước sinh trong việc giảm biến chứng hô hấp ở song thai sinh non muộn.
23. Mô hình viêm da cơ địa bằng organoid da
Nhóm của Kang Kyung-seon (Đại học Quốc gia Seoul) đã phát triển phương pháp tạo mô hình viêm da cơ địa bằng organoid da tạo từ tế bào gốc đa năng.
24. Miếng dán in sinh học 3D cho buồng trứng nhân tạo
Nhóm của Shin Jung-woo (Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul Bundang) đã phát triển miếng dán hydrogel in sinh học 3D thúc đẩy tạo mạch, hỗ trợ ghép mô buồng trứng và hiện thực hóa buồng trứng nhân tạo.
25. Hydrogel giải phóng oxy
Nhóm của Lee Jae-seo (Đại học Kyung Hee) đã phát triển nền tảng hydrogel cung cấp oxy cho tế bào gốc được cấy ghép nhằm nâng cao hiệu quả điều trị.
26. Vector AAV hướng đích tế bào
Nhóm của Jang Jae-hyung (Đại học Yonsei) đã phát triển nền tảng vector vận chuyển gen bằng virus liên quan adenovirus (AAV) được thiết kế để tìm đến các tế bào cụ thể trong cơ thể và chuyển giao công nghệ.
27. Microneedle đưa thuốc tới phía sau mắt
Nhóm của Jung Hyung-il (Đại học Yonsei) đã phát triển công nghệ microneedle hydrogel tạo đường dẫn để đưa thuốc điều trị tới phía sau mắt như võng mạc.
28. Robot chẩn đoán từ xa và bộ kit chẩn đoán ung thư
Nhóm của Kim Tae-hoon (Bệnh viện Anam thuộc Đại học Korea) đã nâng cấp robot chẩn đoán từ xa không tiếp xúc và thương mại hóa bộ kit chẩn đoán ung thư siêu chính xác dựa trên MUTE-Seq.
29. Alteogen ra mắt Tergaase Injection
Nhóm của Lee Seon-bae (Alteogen) đã phát triển công nghệ nền tảng chuyển thuốc sinh học dạng tiêm tĩnh mạch sang dạng tiêm dưới da và ra mắt chế phẩm đơn thành phần hyaluronidase người tái tổ hợp “Tergaase Injection”. Doanh thu năm 2025 là 2,35 tỷ won.
30. Công nghệ liposome mỹ phẩm của Cosmax
Nhóm của Lee Jun-bae (Cosmax) đã thương mại hóa công nghệ liposome trong mỹ phẩm, đạt doanh thu 7,9 tỷ won.
